Re: Wilders

Op 20 januari zond de NOS live de 'regiezitting' in het gerechtshof van Amsterdam uit, waar Geert Wilders in de beklaagdenbank zat. Een echt cadeau aan kijkend Nederland en kleine omgeving: eens een toppleiter, Bram Moszkowicz, aan het werk te mogen zien (pro Wilders). En zoals in een detectiveroman zelf ontdekken welke bommetjes hij plaatst voor de tegenpartij. (Ik vind even geen link naar die uitzending.) Dat was entertainment van de bovenste plank.

Die avond in Netwerk (NCRV) was een andere icoon van justitieel Nederland te gast: Hiddema. Topstrafpleiter. Netwerk wilde zijn professionele mening over het proces. De journaliste, een bijna perfecte kloon van 'onze' Kathleen Cools (met de tragedie-ogen) of Annelies Beck (met de fluwelen ogen), werkte met haar in-de-rede-vallende-interviewtechniek ijverig toe naar een door de redactie beoogd politiek correct commentaar.

Buiten waard Hiddema gerekend. Mensen hier in Vlaanderen die allergisch zijn voor bovengenoemde 'interview'technieken koesteren Louis Tobback in het diepst van hun gedachten, zelfs al is zijn politieke voorkeur voor hen vergif. Welnu, in Nederland is er ook tenminste één zo'n treinsporenligger, die het jufje van Netwerk die avond een poepje liet ruiken, hier. Hiddema komt in beeld vanaf ca. de 7.35ste minuut. Kijk en geniet.

Deze Hiddema, ijverig geïnterviewd als bekende Nederlander hier, kan zich perfect inbeelden dat hij justitieminister in een kabinet Wilders zou zijn. Je moet het maar durven zeggen op de Nederlandse televisie. Maar hij heeft dan ook al enige wapenfeiten achter de rug: de verdediging van Mohammed Bouyeri én die van Geert Wilders in het programma 'Advocaat van de Duivel'. Schitterend. Een zelfbewuste kerel. Je kunt de pleidooien op zijn website aanklikken.

Enig aanvullend juridisch-kritisch commentaar van de Universiteit Amsterdam bij de strafvervolging van Wilders - voor de geïnteresseerden: hier.

Op wandel

Wat niet verteld wordt

Als je een vakantiehuisje aan een ver strand huurt en je ontdekt na aankomst dat er behalve de comfortabele kamers met luxueuze keuken en badkamer en schaduwrijke patio met zwembad ook een lawaaierige nachtdancing aan de ene kant staat en een vetlucht uitstotend café-restaurant aan de andere, dat de electriciteit uitvalt zodra je twee apparaten tegelijk wilt gebruiken en nog zo een paar grapjes...
Dan weet je dat de reisfolder je niet alles verteld heeft.

En, omgekeerd, je woont hier ver vandaan en je leest:

In the immigrant-dominant neighborhood, where Muslims constitute two thirds of the 83,000 population, it is hardly possible to come across a blue-eyed or blonde haired person. Walking down Molenbeek streets, one cannot mistake the Islamic aura and spirit coloring the neighborhood. Young women in colorful hijab and young men sporting beards are the common face. Conversations and chatting flip between French and Arabic. The cafes of Molenbeek offer the famous Arabic tea instead of alcohol. The sound of recitation of the Noble Qur'an resonates from the shops dotting the neighborhood with signs bearing distinctive Arabic names.
(-) A secondary Islamic school named after renowned Islamic philosopher and physician Avicenna was opened this year. Kebdani, Al-Khalil mosque's director, believes that Molenbeek stands as the perfect symbol of tolerance in Belgium, which became in 1974 the first European country to recognize Islam. "Our neighborhood perfectly reflects the diversity and tolerance of the Belgian society."

Dan zou je toch voor minder afzakken naar Brussel? Voor de inboorlingen is het dan weer niet moeilijk om dit wervend tekstje van IOL (islamonline) over Belgiës grootste moskee in jongerenparadijs Molenbeek in een bredere context te plaatsen.

Van wat er niet verteld wordt.

[Inboorlingsgewijs had ik over die Avicennaschool (hier een impressie van een verwante school) een paar dagen geleden voor het eerst iets gelezen in de krant en die tag had me bij het stukje hierboven gebracht. Wie zei er ook weer dat de hoofddoek de vlag is op de oprukkende mohammedaanse bastions in Europa? Het etiket Avicenna kan er aardig mee beginnen concurreren. Een naam als 'Erasmus' zou hier een mooie daad van integratie geweest zijn;-) Of 'Averroës', dan blijven we minstens binnen Europa.]

Dit wat betreft afstand en communicatie. Hoe verder weg, hoe minder simpel het natrekken van de berichtgeving is. Als het over plaatselijke toestanden gaat, zoals in het geval van Molenbeek, hoeft er zelfs niet materieel nagetrokken worden. Ons geheugenarchief zit vol recente updates, klaar om virtueel verwerkt te worden. Of, om in journalistenjargon te spreken, klaar voor check and double check.

Valerie Droeven van De Standaard kent vermoedelijk deze vuistregel nog van de hogeschool, maar heeft gemakshalve ten opzichte van haar lezers een andere strategie ontwikkeld: wat niet weet, wat niet deert. Kost véél minder moeite, en het oogt prima. Zet een professionele foto van een bevlogen iemand bij je artikel (het halve werk) en ga de idealistisch empathische toer op. Wat niet verteld wordt hoeft men niet te weten, zodat wat gezegd wordt de Boodschap is .

De boodschap is dat de ex-directeur van de Avicennaschool, ene Thierry Limpens, getrouwd met mohammedaanse, dus dubbel ervaringsdeskundige (wie durft hier nog tegenspreken?), weet wat er fout is met ons hoofddoekendebat. (Toevallig ook Valeries zienswijze, als we haar keuze voor een fotootje in het DS-overzicht ontdekken.) Hij heeft ook enkele integratievriendelijke en -relativerende opmerkingen ivm. de Avicennaschool en wijdt tenslotte even uit over zijn eigen persoontje. Als u het artikel nog niet gelezen hebt vindt u het hier geciteerd (DS 31/12). Valerie vindt de woorden van deze autoriteit duidelijk voldoende voor haar leesvee en vermoeit zich niet met enige duiding over haar interviewee.

Toch was het, althans tot voor kort, bij onze kwaliteitskrant de gewoonte om verklaringen van bekendere personen in perspectief te plaatsen. Een uitspraak als 'Ik vind de hoofddoek een onding' in de mond van Tom Lanoye wordt gesitueerd in het vrijdenkende maar positief multicultureel ingestelde spectrum van links politiek correcte, overdachte en onderbouwd opvoedende - niet afkeurende - kritiek. In de mond van Filip Dewinter is ditzelfde ontegensprekelijk het ultieme bewijs van een abject racisme. Deze duiding bedoel ik.

Maar in welke context we de met een mohammedaanse getrouwde Vlaamse ex-directeur van een moslimschool moeten situeren heeft Valerie gemakshalve ingeslikt. Zoveel krantenpapier kreeg ze waarschijnlijk niet tot haar beschikking. Een leuk publiciteitsfoldertje is het geworden voor Thierry, een nietszeggend politiek-correct monoloogje.

Correctie. Eén zaak heeft Valerie wel gecheckt: de school. De school zelf wordt gelinkt aan de Al-Khalilmoskee in Sint-Jans-Molenbeek. Die heeft een radicaal verleden. Onderzoekster Brigitte Maréchal trok het verleden van de moskee na en kwam uit bij de radicale en gewelddadige Syrische vleugel van de Egyptische moslimbroeders. Ba, dat liep wel los, vindt Thierry, en hij kan het weten.

Hoe je het ook draait of keert, zelfs een inboorling weet hier niet zomaar uit de losse vuist iets aan toe te voegen, Valerie blijkt een nieuw soort verslaggeving aangeboord te hebben: Belgische berichtgeving uit het verre België. Wat niet verteld wordt is moeilijk te vinden. Je moet er expliciet naar op zoek gaan.

Het interview eindigt met het vraagje: Er was heel wat te doen over het feit dat u behalve directeur van een islamschool ook godsdienstleraar was. Bent u moslim of christen?

En kijk, daarop komt het antwoord: 'Ik ben in Niger getrouwd met een moslima en dat kan alleen als je moslim bent. Als leerkracht godsdienst moet je zweren christelijk te zijn. Als ik zelf mag kiezen, ga ik spiritueel gezien toch liever op een opener manier met geloof om.' Wat? Dit brengt ons onverwacht weer terug op bekend terrein, want wij weten dat een mohammedaan absoluut geen katholiek kan zijn, en vice versa.

Daar wilde ik meer over weten.

In een paar interessante berichtjes vond ik het volgende: De directeur van de omstreden moslimschool voor secundair onderwijs Avicenna had dinsdagnamiddag een gesprek met het vicariaat Onderwijs van het aartsbisdom Mechelen-Brussel. (-) 'Er is geen probleem meer, de zaak is uitgeklaard', aldus Geybels. 'De man in kwestie, Thierry Limpens, kan aanblijven als godsdienstleraar. Hij heeft duidelijk gezegd dat hij geen moslim is en dat hij de moslimschool in zijn vrije tijd en onbetaald helpt, vooral op organisatorisch vlak. Hij geeft er bijvoorbeeld geen les.'Geybels benadrukt intussen dat Limpens geen van de twee opdrachten voltijds uitvoert. 'Hij heeft geen volledig uurrooster, ik denk dat hij 12 uur les geeft in Zaveldal. En wat hij in zijn vrije tijd doet, daar hebben we eigenlijk niet veel mee te maken. Je kan dat overigens zelfs ook anders interpreteren. Meneer Limpens werkt mee aan de positieve multiculturele samenleving.

'Geen moslim'? 'Directeur'? Mohammedanen mogen om bestwil de waarheid verdoezelen (al-taqiyya), maar bij de katholieken moet je zulke leugens wel biechten, Thierry, alle draaikonterij van het bisdom Mechelen ten spijt. Wat is het, schild of vriend?

(En wat de door droevige Valerie niet verstrekte duiding betreft: onze Thierry is een fervent aanhanger van de Partij van de Arbeid van België.)

Op wandel

Een Borgerhoutse dokter vond ongetwijfeld dat zijn naam zeer sterk lijkt op die van een beroemde voorganger en dacht: 'Dàt wordt de naam van mijn praktijk'. Deze dokter - Avicenna, de mohammedaanse Perzische geleerde uit de 10e eeuw - reed een waarlijk indrukwekkend parcours.

Niet moeilijk doen, een traiteur mag zijn winkel ook 'Le grand Carême' noemen.

Botte Kim

De Standaard heeft uiteraard niet het monopolie van lompe verslaggeving, waarop ze bij monde van Peter Vandermeersch meestal apentrots zijn. De Morgen heeft duidelijk ook dezelfde kwaliteitscriteria aangehouden bij hun personeelsuitzuivering. Benieuwd wat onze hoogstaande ethicus Yves Desmet te vertellen heeft over de vlotte titels van Kim Herbots, die blijkbaar de meest kwaliteitsvolle humor moeten vertegenwoordigen die De Morgen nog kan brengen. Want botte Kim is één van de weinigen die de slachting bij De Morgen overleefd hebben. Vooralsnog onterecht.

Waarna El-Samade verdween en nederig werd

William Safire, de man die de schitterendste columns schreef over taal, On Language, in de New York Times, gaf krantenlezers de raad (vertaling hier) politieke commentaren pas halverwege te beginnen lezen, omdat - gewiekste - schrijvers daar juist de kern van hun boodschap plaatsen. Zo spaar je heel wat tijd uit.

Deze raad is ook perfect bruikbaar bij gewone krantenartikels, met dien verstande dat het startpunt nog een stevige duw voorwaarts moet krijgen, naar ongeveer de laatste alinea, of zelfs de laatste zin. In combinatie met de titel, de subtitel en de plaatjes geraak je zo in onze kwaliteitskranten meestal wel aan je noodzakelijke portie nieuwsgaring. Ook van president Kennedy werd gezegd dat hij een grote vaardigheid had bereikt in speed reading, en met name het onderdeel skimming.

Kennedy kende vermoedelijk geen Nederlands en, zo ja, zou hij waarschijnlijk de krant De Morgen niet gelezen hebben en, zo toch ja, zouden zijn skimming skills met het blad in twee minuten korte metten gemaakt hebben. Ik ben wel geen Kennedy, maar dit skimtrucje heb ik in het verleden toch ook met herhaald succes toegepast op De Morgen. Hybris echter, wisten de oude Grieken al, komt steeds voor de val.

Wat las ik eergisteren al skimmend (DM 29/11 p.11)? Slachten voor Allah bij Vlaamse boer (titel), Georgina Vandervorst (integratiedienst): dat Alfons zijn schuur ter beschikking stelt bevordert integratie (subtitel), Gezond boerenverstand: de oerkatholieke Alfons Dries stelt zijn boerderij open om schapen te slachten (bij de foto's) en Waarna El-Samade verdween en nederig werd (laatste zin).

Mislukt. En het ging zo goed: in Lier is er een katholieke boer die mohammedanen een schuur geeft om schapen te slachten voor het offerfeest, wat de integratie bevordert. Meer moet je niet weten. En dan verdwijnt ineens die El-Samade en wordt hij nederig. Okee, dat 'ineens' moet gezien worden binnen het bestek van mijn leesmethode. In werkelijkheid betreft het natuurlijk het enigmatische einde van een artikel dat een halve bladzijde in beslag neemt, foto's inbegrepen.

Nu moest ik toch dat hele ding doorlezen, heel die uitleg, over halal en Ibrahim en koranverzen, die je al tot vervelens toe te horen gekregen hebt. Ik deed het van achteren naar voren, wat opnieuw een slechte keuze bleek te zijn. Kelen en rituele slachting, Gaia en boer Alfons met een raadselachtige verklaring (kom ik op terug), de abattoirs in België, thuisslachting en sluikstort, de kost van een schaap - mijn tijdwinst was er al lang aan -, tot ik eindelijk, in de tweede paragraaf, El-Samade weer aantrof, vóór de schuur van boer Alfons. De nakende rituele slachting heeft een heilzaam effect op de 33-jarige Marokkaan. "Na vandaag ben ik weer nederig. (-)"

Journalist Matthias Declercq, schrijver dezes, kan onmiddellijk in het onderwijs aan de slag. Want met zo'n leestekst kun je een heerlijk geniepig controlevraagje stellen: waarom werd El-Samade op het einde nederig? Hij pikt er zó de luie leerlingen uit. (Wat een rituele slachting met nederigheid te maken heeft wordt overigens niet duidelijk, dat zou Declercq waarschijnlijk te ver gevoerd hebben.)

Maar als schrijver van krantenstukjes moet hij wel nog groeien. Zonder spelling- en andere taalcontroles geraken ze de klas niet binnen. Een schaap koop je niet aan boer Alfons, en onze god bedanken voor alle goede zit ook niet helemaal goed. En wat te denken van: dat boer Alfons zijn schuur te beschikking stelt of: een financiële surplus of: De vlees van de geslachte dieren?
Dat komt ervan als je gedwongen wordt het hele artikel te lezen. Dan lees je ook echt alles. Beroepsmisvorming.

Dit enkel wat de woordjes betreft. Maar helaas wordt nu ook duidelijker dat hier koud en warm geblazen wordt; de titels hadden al een hint gegeven, maar ik had er bij mijn speed reading even geen zin in. Nu moet het wel natuurlijk.

Er zijn drie hoofdrolspelers. Laten we beginnen bij boer Alfons, de lepe oerkatholiek.

Alfons Dries heeft zijn schaapjes alleszins op het droge na het Offerfeest (een goeie, Matthias!). Een gezond boerenverstand en een overschot aan schapen geeft de Lierenaar een financiële surplus: "Wat moet ik anders doen met die schapen? Die grazen hier mijn velden leeg en brengen zo niks op. Nu wel, van de 350 schapen die vandaag worden gekeeld heb ik er 280 verkocht aan moslims, goed hé."
Een echte boer, met beide voeten op de grond, zo heb ik er in mijn familie ook een paar gekend. Er moet opbrengst zijn, anders kan een boer niet blijven boeren. Maar spijtig dat Matthias het raadsel van de resterende 70 gekeelde schapen niet oplost. Heeft de boer die zelf gekeeld? Of zijn ze halal gekeeld, maar niet verkocht geraakt? Is hier dan nodeloos dierenleed zonder verdoving veroorzaakt?

Een 2e hoofdrolspeler is Georgina Vandervorst (integratiedienst).

"(-) Vergeet niet dat dergelijk initiatief ook de integratie van allochtonen bevordert. Dat boer Alfons zijn schuur te beschikking stelt is voor hen een blijk van erkenning voor het geloof."
Een geoefende lezer van dit soort teksten weet natuurlijk al wat ik wil zeggen: dit initiatief bevordert helemaal niet de integratie van allochtonen, want zij doen gewoon hun eigen ding, iets waar die watjes van autochtonen van gruwen. En boer Alfons doet het gewoon voor de kluiten, niet voor de integratie. Wie wel dankbaar integreert is de stad Lier en haar integratiedienst via boer Alfons. Zij integreren zich in de mohammedaanse manier van leven.

Waarmee we aanbeland zijn bij de derde hoofdrolspeler, de mohammedaan.

Die heeft thuis meegekregen dat zijn godsdienst superieur is en dat het een kwestie van tijd is dat het ware geloof over de hele wereld zal zegevieren (cfr. de koran). Wat onze oerkatholieke boer beschouwt als een gunstig fait-divers in zijn boerenleven is voor zijn mohammedaanse klanten een bewijs van de erkenning van de juistheid van hun opvattingen. Maar zeker niet een bewijs van integratie zoals simpele Georgina Vandervorst (integratiedienst) in haar goedbedoelende politiek correcte westersheid het zich inbeeldt.

Al-Andaloes in Borgerhout

Al-Andaloes is nooit ver weg als het gaat over de ontwikkeling van de westerse cultuur - in filosofiecolleges aan de universiteit of in populariserende boeken over de islam: soms krijg je de indruk dat zonder die bloeiperiode in het zuiden van Spanje rond de 10e eeuw er geen westerse cultuur bestaan zou hebben. De barbaarse volkeren uit het noorden, nauwelijks gekerstend, konden, luidt het, zich dank zij de hoog ontwikkelde tolerante Spaanse mohammedanen laven aan de Grieks-Romeinse erfenis en bij stukjes en beetjes een vorm van ontwikkeling bereiken. Helaas, deze hoge cultuur verdween definitief in 1492 toen Ferdinand en Isabella er hun repressieve katholieke koninkrijk vestigden.

Aan dit cliché moest ik denken toen ik door de Rogier van der Weydententoonstelling wandelde en de kunstwerken bekeek die een halve eeuw voor die val van Granada tot stand kwamen. Hier zie je gezichten uit het Westen, adembenemend van uitdrukking en van schildering van de menselijke psyche. Een vrijheid van expressie die in de islam verboden is. Rogier laat een laatmiddeleeuws christelijk Europa zien waar 'al-Andaloes' zelfs in de verte niet te bekennen is. Die aandacht voor de portrettering van 'de mens' zou ik een unieke trek van de westerse beschaving willen noemen, die in een ononderbroken lijn van onze Grieks-Romeinse roots tot ons gekomen is.

En wat filosofie en wetenschap betreft, ja, dat via Al-Andaloes werken van o.a. Aristoteles in Latijnse vertaling ter beschikking kwamen van de noorderlingen is een bewezen feit. Men haalt meestal Thomas van Aquino aan als belangrijke gebruiker van deze manuscripten. Wat men er niet bij vertelt is dat men in alle abdijen van Europa in die tijd al verschillende vertalingen van Aristoteles in de bibliotheek ter beschikking had, van de hand van Boëthius, dat de Ierse missionarissen de oude teksten kenden, bezaten en verspreidden en dat vanuit Byzantium, zij het het soms met mondjesmaat, originele Griekse teksten ter beschikking bleven voor het christelijke Europa, vaak via Venetië. Erasmus had oud-Grieks geleerd, en dat haalde hij niet uit Zuid-Spanje, want daar kenden ze dat niet.

Enige relativering is dus wel op zijn plaats tussen de partijdige lofzangen, bijv. hier en hier, op de oosterse bloei van al-Andaloes. Die begon in een tijd dat het Westen nog zijn wonden aan het likken was van al de volksverhuizingsgolven die het over zich heen gekregen had. Vrouwe Fortuna heeft het tij blijkbaar doen keren en nu lijken de rollen omgedraaid. Het Westen heeft die mohammedaanse culturele bloei wél tot zijn eigen voordeel gebruikt, waar de Arabieren ter plaatse zijn blijven trappelen en zelfs achteruit zijn gegaan. Yes, the danger besetting the Muslims and especially their youth is very grave indeed, for they stand between stagnation which they inherited from previous dark centuries, and the sweeping flood of western civilizations. (M. Fadhel Jamali)

Áls er nu in Marokko (het land van oorsprong waarnaar de mohammedanen zich terugtrokken na de reconquista) nog een soort andaloesbeschaving is overgebleven, dan weten hun afstammelingen in de straten van Borgerhout dit goed te verbergen.

En hiermee zijn we bij de berichtgeving in onze kwaliteitskrant aanbeland. Ik kan begrijpen dat u het nu voor bekeken houdt, maar ik heb zin om nog wat door te schrijven ;-)

Voornoemde krant gebruikt ook heel graag het hierboven aangehaalde cliché, maar zodra er een té manifeste onverenigbaarheid met de werkelijkheid geconstateerd moet worden verandert men het vleiende multiculturele discours in - tja, hoe moet je dat omschrijven - een eerder verhullend taalgebruik. Neem nu het artikel van vorige week: Zwarte schooltjes weer gemengd (DS 16/11, het ligt natuurlijk al bij uw oud papier, maar ik had niet eerder tijd).

Het vertederende verkleinwoordje in de titel geeft een goed gevoel en de mededeling dat de schooltjes weer gemengd zijn heeft een prettig juichgehalte, zoals uit ook de rest van het artikel zal blijken. Het gaat er over de kwaliteit van 'concentratiescholen met een leerlingenpopulatie die grotendeels uit allochtonen en kansarmen bestaat'. Het is niet helemaal duidelijk of het hier om nevenschikking of een hendiadys gaat, maar dit klinkt eigenlijk niet goed.

In dat spanningsveld van gevoelens boort het artikel onafwendbaar naar de kern van de zaak.
Kijk, waarom kiezen blanke ouders dan toch om hun blanke kindjes daar naartoe te sturen? Ze hebben hun vooroordelen over de slechte reputatie van zo'n school laten varen toen men zag hoe zorgend en liefhebbend ze daar omgingen met de kinderen in de klas. En: het engagement van de mensen die op deze scholen werken, is ongelooflijk. Ze halen het onderste uit de kan. Of ze nu met kansarme of kansrijke kinderen te maken hebben. (Uit de tekst blijkt dat kansarm een ander woord is voor 'zwart' en kansrijk voor - juist.) (Dus de kansrijke: daar bedoelen ze natuurlijk hun eigen kinderen mee.) (Over wat de kansarme ouders hierover denken wordt niet gerept.)
Hadden ze dan geen angst dat hun kinderen te weinig uitgedaagd zouden worden? Neen. Want de onderwijzers zijn gewoon goed. Zij vormen het cordon sanitaire.

Dit schooljaar werden er 54 leerlingen ingeschreven in acht scholen: het is een enorme stap voorwaarts als je weet dat dit voor sommige van die scholen de eerste kansrijke kinderen zijn die er werden ingeschreven. (-) Normaal gezien halen 'kansrijke' ouders hun kinderen van school als er meer dan 30% allochtone leerlingen ingeschreven worden: zulke scholen zijn dus gedoemd tot concentratiescholen, ténzij je actie voert en ouders kunt overhalen met hun kansrijke kindjes deze doem te helpen opheffen.

Een beetje close reading kan nuttig zijn om de kernboodschap aan een bericht te ontfutselen. Wat hebben we vandaag geleerd?

1. Een concentratieschool is een onding en het is een doem om dat te zijn. Blanke leerlingen moeten dienen om die doem op te heffen.
2. Het positieve aan zo'n school is het onderwijzend personeel: ze werken zichzelf uit de naad om er toch iets van te maken.
3. Het negatieve aan zo'n school zijn de minder ontwikkelde allochtone kindjes, die een gevaar kunnen vormen voor de 'uitdaging' van de blanke kindjes. Maar dat gebeurt niet, want zie punt 2.

Of, met andere woorden, het blanke al-Andaloes buigt zich goedgunstig over de onderontwikkelde Borgerhoutse buren. Het moet mij van het hart dat dit soort berichtgeving me in het verkeerde keelgat schiet, omdat het weer maar eens niet over onderwijs gaat, maar over het zichzelf op de schouder kloppen dat men toch zo naastenlievend kan zijn vanuit zo'n superieure positie. De kansrijke missionarissen bij de kansarme negertjes.

Zoals ik eerder al zei, maximum 20% van deze waarschijnlijk echt kansarme kinderen per school inschrijven kan een gunstig integratie-effect hebben, maar dan moet je dat decretaal regelen, wat betekent dat veel allochtonen verderop een school zullen moeten zoeken, zoals het nu bij de autochtonen het geval is. Slecht voorstel zeker?

En ook meer homo's voor de klas, Pascal?

Vandaag had ik iets aan mijn ogen, denk ik, toen ik in DS las: "Minister Pascal Smet wil de verallochtoning van het onderwijs aanpakken. ‘Het beroep moet geherwaardeerd worden.' Zonder autochtonen dreigt er ook een tekort." En: "‘Voor leerlingen is het niet gezond dat ze alleen allochtonen zien', vindt Smet, ‘dat is geen representatief beeld van de samenleving.' "

Minister van Onderwijs Pascal Smet is een man. En dat heeft een typisch mannelijke persoonlijkheidsstructuur. Als man is hij een autochtoon in het diepst van zijn gedachten. De échte mens, u weet wel, die uit Genesis, door God zelf geschapen. En zoals God een hij. Totaal anders dan de zij, de Ander, de allochtoon in zijn wereld.

Zij hebben ook hun nut natuurlijk, maar er mogen er niet te veel van zijn: dat is ongezond voor onze kinderen. En dat slappe vrouwgedoe in het onderwijs (de zachte sector) schrikt mannelijke collega's maar af. Die kunnen zich tegenwoordig al niet meer identificeren met echte mannen van aanzien zoals de dokter, de notaris en de pastoor (waar zijn die naartoe?). Dat tast het zelfbeeld ernstig aan. En iedereen weet: waar de allochtonen verschijnen verdwijnen de autochtonen naar betere oorden, bijv. een carrière met aanzien.

Laten we de schade indijken, denkt Pascal, en het lerarenberoep herwaarderen = de allochtonisering, waardoor de achting voor het beroep zo laag gezonken is, inperken. Want hij wil - typisch socialistisch progressief denken - dit maatschappelijk fenomeen actief ten goede ombuigen door aan tafel te gaan zitten met de vakbonden en een gunstiger financieel perspectief bieden voor mannen met een carrière in 'de privé', als ze naar het onderwijs komen. Hij heeft het niet over carrièrevrouwen, stel je voor, dan zou de massa allochtonen nog groter worden.

Als u denkt dat dit allemaal met onderwijs te maken heeft, dan zit u er goed naast. Of vindt u ook dat we op vrouwen een etiket moeten plakken met de tekst "In grotere hoeveelheden kan deze sekse de gezondheid van uw kind schaden"? Uw goed recht, maar een Vlaamse minister - niet gehinderd door enig inzicht in onderwijs - in functie die dit allemaal uitkraamt hoort een bezoek te krijgen van het CGKR. Benieuwd of onze hoofddoek'feministen' nu even hard gaan schreeuwen als zij voor het Antwerpse atheneum deden. Met hun nieuw verworven progressiviteit zouden ze wel eens vierkant achter deze positieve discriminatie van de mannen kunnen gaan staan, want mannen hebben tenslotte een heel andere identiteit dan vrouwen, nietwaar?

Die positieve discriminatie schijnt al jaren de policy in het instituut VRT te zijn. Vanmorgen hadden ze het er op de radio nog uitgebreid over, bij Peeters&Pichal (1.38.25). Op dit adres kunt u in het begin de minister in een gezellig mannenpraatclubje zelf zijn pleidooi voor de mannen horen houden. En dan komt de een of andere prof gezinspedagogiek (een man) verklaren dat onderwijzeressen zich veel meer aan de leerstof houden, belang hechten aan orde, netheid en gehoorzaamheid, terwijl hun mannelijke collega's meer aandacht hebben voor de échte bedoeling van het onderwijs ('een middel tót') en ruimte geven voor avontuurlijk gedrag. Drie keer raden wat die meneer het best vond. Blootstelling aan téveel allochtonen met hun vrouwelijke benepenheid en kortzichtigheid is absoluut niet bevorderlijk voor de jongetjes (over de meisjes had hij het vreemd genoeg niet), want, en nu komt het, 'als jongens hun vrouwelijke kanten willen ontwikkelen is het belangrijk dat ze ook een mannelijk rolmodel krijgen'. Hogere opvoedkunde, waar ook Pichal even bij moest slikken.

Bent u nu nog altijd van mening dat dit over onderwijs gaat?

Smet wil een representatief beeld van de samenleving in het lerarenkorps. Qua sekse dus. Dan hebben we er alvast vier, mooi gelijk opgaand. Twee hetero's (dat profiel kennen we onderhand) en twee homo's (want daar is het profiel omgekeerd evenredig, schijnt het, en eerlijkerwijze moet dus het volledige sekselandschap aan bod kunnen komen), wat al een goede mix geeft. Maar wacht, Mark Elchardus van de VUB (overigens een moedig man, die durft te beweren 'dat er geen verschil is of leerlingen les krijgen van een man of een vrouw' en 'een gebrek aan evenwicht tussen mannen en vrouwen tast de kwaliteit van ons onderwijs niet aan') heeft nóg een suggestie: zo zouden er in de steden meer allochtone leerkrachten kunnen komen.' Koren op Pascals molen: allochtone jongens kunnen niet zo goed om met vrouwen die de baas zijn, zegt men. Al zal Elchardus het zo wel niet bedoelen.

Tja. Maar aangezien het hier toch niet over onderwijs gaat, zou ik een democratisch pleidooi durven houden voor een representatieve vertegenwoordiging, in het lerarenkorps, van alle erkende godsdiensten, eerlijk verdeeld onder hetero's, homo's en allochtonen. Een brede maatschappelijke mix ten behoeve van onze jongetjes.

----------------------------------
7 november
Tom Naegels' ideeën lopen deze keer aardig parallel met de mijne. Goed zo. Alle hens aan dek tegen het neoseksisme.

Plato tussen de gluurders

Blijkbaar is voyeurisme in de journalistieke deontologie gerechtvaardigd als "je ‘in eer en geweten' vindt dat het verhaal dat je naar buiten brengt maatschappelijk relevant is." (Robin Ramaekers anoniem in De Standaard van 12/9/2009 *)
Het beschamend peepshow-filmpje dat de honourable men van de VRT hem toestonden te presenteren op televisie heeft allerminst met eer en zeker niet met geweten te maken, en laat een vieze smaak achter in de mond van ieder die het per toeval zag. Het is alweer verleden tijd. Schwamm drüber. Nieuwe peepshows hebben het naar de vergetelheid geduwd. Maar de pseudomorele rechtvaardiging van dit geniepige bedrijf blijft hangen.

En komt terug in het geheugen bij iedere nieuwe ons gepresenteerde etterbuil die wij verondersteld zijn mee open te duwen. Wij, de televisiekijkers en krantenlezers, worden sinds enkele jaren door de 'nieuwsmakers' behandeld als peepshow-geil vee, dat staat te dringen om nieuw voer, want zoals de waard is vertrouwt hij zijn gasten. Hoe maatschappelijk relevant zijn de stoeipoezen van Berlusconi, zijn facelift of kiekjes van het heerschap in zwempak? Wat is er gewetensvol aan de 'duiding' door chef keukenmeidenberichtgeving Brinckman in De Standaard van gisteren? We mochten met hem een hele bladzijde lang gluren naar een interne e-mail van de Sp.A, waarin ettelijke politieke kopstukken uit Vlaanderen in hun blote kont gezet worden. Ook al heb ik niet veel op met voornoemd politiek kliekje: Brinckman leende zich hier via een anonieme (het wordt een rage) informant voor een platte operatie Beschadiging waarover iemand die een beetje fatsoenlijk is opgevoed zich plaatsvervangend zou schamen.

Het zal Brinckman en De Standaard een worst wezen, die hebben hun journalistieke maagdelijkheid al lang verloren, als ze die ooit hadden. Maar het label van 'kwaliteitskrant' blijven zij nog hardnekkig plakken, misschien omdat ook ons reukorgaan nu al last begint te krijgen van de klimaatopwarming en niet meer door heeft dat eigen roem stinkt.

Wat dat betreft was ik eergisteren even op het verkeerde been gezet. Blz. 54 in DS begon met een kwaliteitstitel: Geen plaats voor Plato in de rechtszaal. 'Hé,' dacht ik, 'ze beginnen in DS opnieuw met artikels op niveau. Eindelijk nog eens een culturele analyse met Europese dimensie.' Gastredacteur Piet Van Eeckhaut, jurist, ondersteunde deze hypothese met weelderige Zeuslokken en een indringende blik. Tja. Windowdressing was het, geheel in kwaliteitskrantstijl en de neus had het weer maar eens te snel laten afweten. Het werd wat wieden en waden in het sussend (het is niet links, maar ook niet rechts, het is niet zwart, maar ook niet wit, het is niet heet, maar ook niet koud en verdere opendeur-intrappers) ronkende rechtszaalproza voordat ik het opmerkinkje vond: 'justitie is een polemische ruimte, het is verre van een platonische wereld'. Wat? Is er in de Wereld van de filosoof die rechtvaardigheid als hoogste deugd beschouwde geen justitie? Of wordt het adjectief 'platonisch' snel even ingelast om de schetterende publiekstrekker boven het stuk te legitimeren? Ik denk dat we niet te diep moeten graven als uit dezelfde pen een cryptische Gedachte kan vloeien als 'en zware criminelen zijn, sedert de verlichting, in de humanistische en christelijke traditie, niet echt te beteugelen. En we zijn toch allen kinderen van de verlichting? Zoals de rechtstaat eigenlijk ook?'

Ik zal geen moeite doen om dit suggererend proza verder te duiden. Het klinkt cultureel en edel en ook al wordt er door onze door-de-wol-geverfde juridische éminence grise geen enkel zinnig voorstel gedaan i.v.m. de justitiehervorming - we worden tenminste niet als gluurders aangesproken. Veel kwaliteitszorg heeft Van Eekhout wel niet gekregen van de DS-opinieredactie bij zijn stukje over recht en justitie. Is u in het laatste gedeelte hierboven niet iets opgevallen (en in andere gedeelten als u de moed had het geheel te lezen)? Ik zal mijn vraag verduidelijken met een plaatje. ---------------------------------------

* Hat tip Victacausa-appendices

Vorst erger dan Guantanamo?

Het begint het erop te lijken dat de gruwelverhalen van CEO's in de kranten over hun verblijf in de gevangenis van Vorst op waarheid berusten. Naar we beginnen te vermoeden doen ze daar ook aan psychologische foltering, als we de gelaatsuitdrukking van Luc Vansteenkiste bij zijn vertrek uit deze instelling correct interpreteren. Je zult daar maar als een man uit één stuk binnen gaan en er weer met een dubbele persoonlijkheid buiten komen...

Look who's talking

Of hoe een windbuil de splinter in andermans oog meent te moeten laken.
Of, in onbijbelse termen, hoe een zelfingenomen blaaskaak iemand anders in een denigrerend verdomhoekje stopt. Sommigen noemen dat racisme. (DS 22/9)

Respect en identiteit

"Wij eisen respect voor onze godsdienst (nl. de Islam). Wat jullie niet begrijpen is dat deze hoofddoek tot mijn identiteit behoort. Als ik die hoofddoek afdoe is het zoiets alsof ik mijn broek uittrek." Dit en woorden van gelijke strekking hoorden wij bij herhaling afgelopen weken op radio en televisie, een uitspraak van meisjes die demonstreerden tegen het hoofddoekverbod op de Antwerpse athenea.

Wacht even, als ik het woord 'respect' hoor denk ik automatisch 'dat is iets wat verdiend wordt'. Respect eisen is in die zin een contradictio in terminis. Wat zegt Van Dale? Enkele definities: respect is

- het door zijn gedrag doen blijken van eerbied, hetzij in een gezagsverhouding, hetzij als (uiting van) een gevoel van hoogachting of waardering op grond van prestatie of zedelijke kwaliteit
- het respecteren in de zin van ontzien, sparen, niet beschadigen (van anderen, andermans eigendommen, grenzen enz.)

Respect in de laatste betekenis zal zich voor mij beperken tot het respecteren van de Belgische wet, zoals het een burger past, en meer niet, aangezien ik een godsdienst een op niets gebaseerde overtuiging vind.

Wanneer ik wil onderzoeken of ik eerbied, hoogachting of waardering kan koesteren voor de godsdienst Islam, zal het element 'eerbied' alvast vervallen, omdat er geen 'gezagsverhouding' bestaat, gezien mijn opinie over 'godsdienst'. Blijven over: de prestatie en/of zedelijke kwaliteit van de godsdienst Islam.

Prestatie heeft te maken met de islampraktijk en gelovige handelingen. Als niet-gelovige heb ik daar geen ervaring mee, tenzij in negatieve vorm: het niet aangekeken of gegroet worden door sommige mohammedaanse vrouwen en het geen hand krijgen van de gelovigen (zoals ik lees) is niet bevorderlijk voor de opbouw van een positief gevoel van hoogachting.

Wanneer ik mij tot het geschrift Koran wend constateer ik dat ik als niet-gelovige bij herhaling afgekeurd, verketterd, bedreigd en uitgescholden word. Een gelovige van zijn kant moet ontelbare verplichtingen nakomen, bij verwaarlozing waarvan hij ondergebracht zal worden bij de ongelovigen, wie de Hel wacht. In dit klimaat kan voor mij als zo'n ongelovige zeer moeilijk een gevoel van waardering groeien.

Zedelijke kwaliteit nu. Kan ik hiervoor waardering opbouwen? Het heeft met moraal te maken, het pakket van normen en waarden dat via de opvoeding resulteert in een maatschappelijke identiteit.

Hoe wordt bijvoorbeeld in de godsdienst Islam de identiteit van een meisje opgebouwd dat haar hoofddoek vergelijkt met een onderbroek? Of correcter: haar hoofdhaar met schaamhaar?

Op de orthodoxe website Al Yaqeen vind je duidelijke aanwijzingen. De gelovigen moeten hun lichaam beschouwen als een voorwerp van schaamte en een instrument van zonde, tenzij men de instructies van de godsdienst zonder kritiek en actief opvolgt. In een klimaat van intellectuele en lichamelijke verstikking wordt daarbij de stelling volgehouden dat een vrouw minder waard is dan een man en dat de man aangesteld is boven haar. Als sexobject is zij daarbij verantwoordelijk voor het bedekken van haar lichaam, opdat de man niet zou zondigen. Segregatie van mannen en vrouwen vergemakkelijkt deze doelstelling.

Dààrnaar verwijst een meisje als zij zegt dat haar hoofddoek zoiets is als een onderbroek.

Als ik de Belgische wet erop nakijk dan zie ik dat in België segregatie en discriminatie verboden zijn. Als ik het goed begrijp van een Eva Brems, mensenrechtenjuriste en Bruno Vanobbergen, kinderrechtencommissaris, dan stelt het Kinderrechtenverdrag dat onderwijs o.a. dient tot het 'bijbrengen van eerbied voor zijn of haar eigen culturele identiteit'. Vanobbergen voegt daar nog aan toe: "Ik kan niet geloven dat de democratische en humane waarden van ons land in strijd zouden zijn met het dragen van de hoofddoek." Afgezien van de foute formulering - want het is omgekeerd, stel je voor dat het dragen van een hoofddoek het criterium zou zijn voor onze waarden (warhoofd Vanobbergen schudt hier nog een aantal drogredeneringen uit zijn mouw) - wordt nog maar eens voorbij gegaan aan de ondemocratische en inhumane opvoeding die tot deze culturele identiteit leidt. Eerbied is het laatste waar ik hierbij aan zou denken. Onderwijs zou die meisjes moeten leren dat ze niet minder zijn dan wie ook en dat hun lichaam gezien mag worden. Dat hun hoofddoek een symbool is van onderdrukking (ja, Eva Brems). Maar het Kinderrechtenverdrag blokt efficiënt kritiek op en debat over de discriminerende praktijk van de godsdienst Islam af. Misschien toch een poging in de Grotemensenwereld?

Al het voorgaande in acht genomen kan ik alleen maar concluderen dat de godsdienst Islam mijn respect niet verdient. Een individuele gelovige misschien wel, maar dan op andere gronden. Laten we onze hoop daarop stellen.

--------------------------------
Zie in verband hiermee ook dit essay.

Iedereen fout

Het was een heftige krant vandaag, 9 september. Een politiek correcte hoogmis. Ik moest De Standaard héél stevig vasthouden, of hij was weggevlogen op een roodgloeiende wind van morele verontwaardiging. De druk op de ketel had het kritieke punt bereikt. Een nazi-opvangmoeder, je houdt het niet voor mógelijk. Het CGKR in vijfde versnelling. De opmars van de hoofddoeken naar de Raad van State...

Ik heb een ogenblik nagedacht over de volgorde waarin ik dit wilde presenteren. Het leek mij redelijk dat de zwakste positie, in hoc casu het behaalde diploma en de daarbij horende status, ter compensatie het eerst aan de beurt mocht komen. Oscar dus - die met de tatouage op zijn bevlekte rug. Van den Boogaard. We kennen Oscar al van de stelling dat vrouwen onder een boerka misschien juist een opvallende vrijheid beleven. Hij mocht nu een rechtzetting plaatsen, over zijn eigen standpunt in verband met religie (hij had iets over mohammedanen geschreven). Hij had dat verkeerd geformuleerd. Maar wilt u eens wat weten? Jozef De Witte van het CGKR heeft hem persoonlijk geholpen om zijn stukje te corrigeren. Oscar had namelijk geschreven dat de openbare wereld vrij moet zijn van religie. Dat was fout. Wat hij wel had moeten zeggen leest u zelf maar eens.

Ook voor Marc Reynebeau kon het vandaag niet meer kapot. De twee meest geliefkoosde onderwerpen van deze licentiaat geschiedenis op de voorpagina's van de kranten: Hitler met zijn nazi's en het Vlaams Blok. Hij verslikte zich bijna in zijn gulzigheid om brandhout te maken van een overvloed aan foute figuren: Quentin Tarantino, die Hitler durft op te voeren als een cliché. "Zo gaat dat met clichés: ze verliezen hun historische context en daarmee ook hun ethische betekenis." De Duitsers zelf doen het zelfs, in een condoomreclame tegen aids. Totaal geen begrip voor de ethiek van de geschiedenis. Ze trivialiseren de grootste misdaad van de 20e eeuw. En dan Tom Cruise en de film met de aanslag op Hitler: "dat voze en zelfingenomen cliché mist namelijk evenzeer elke historische betekenis."

Ethische betekenis, ethiek van de geschiedenis, historische betekenis... Heb ik iets gemist, toen aan de Gentse universiteit? Was het streven van die specialisatie niet bij uitstek gefocust op objectiviteit? Het presenteren van feiten in een neutrale omschrijving? Waar verscheidene interpretaties altijd mogelijk kunnen zijn, naargelang van het gezichtspunt? En een ethische betekenis even verschillend geïnterpreteerd kan worden, als je al lessen zou willen trekken uit de geschiedenis? O.a. de voornoemde nazi's waren daar heel sterk in. Beter niet doen dus, de geschiedenis gebruiken als een handboek zedenleer.

Moraalhistoricus Reynebeau heeft natuurlijk nog een laatste persoon in het vizier: de foute nazi-onthaalmoeder van Hoboken. Heerlijk toch, deze gelegenheid om weer maar eens de rechts-flamingantische traditie aan de kaak te stellen. Al de cliché's waar deze zelfingenomen zedenpreker zich zo graag van bedient passeren de revue. Let goed op, beste lezer, en blijf bij de les: "Mevrouw lijdt aan een onbehagen in de tijd en voelt zich 'benepen' en 'verstikt' in de multiculturele wereld van nu. Dat is niet ongewoon, maar helaas ontbreekt het haar aan verbeelding, ijver en ethiek om creatief, democratisch, realistisch of zelfs maar menselijk met haar onbehagen om te gaan."

Tot slot een professor doctor, die het tijd vindt om te erkennen dat er iets fout gelopen is. Eva Brems, mensenrechtenspecialiste, vindt niet dat Karin Heremans fout was met haar hoofddoekverbod. Die voelde zich daartoe verplicht omdat haar school een concentratieschool werd doordat de andere scholen in Antwerpen al een hoofddoekverbod hadden. Die scholen zijn dus de foute geweest. Kunt u volgen? Brems, die tegen een hoofddoekverbod is, denkt te weten hoe Karin Heremans in elkaar zit: ze "weet ook wel beter dan te gaan beweren dat de hoofddoek een symbool van onderdrukking zou zijn." Ziet u dat 'zou' staan? Daar zal Brems het verder dus niet meer over hebben, dat ruikt te veel naar een afkeuring van de hoofddoekgodsdienst. En integendeel, de levensbeschouwelijke vrijheid moet ten allen tijde gerespecteerd worden, toch zeker in het onderwijs dat door de staat ingericht wordt.

Dus maar gezellig rond de godsdienstige pot blijven draaien (nodig Oscar eens uit) om niet te moeten spreken over een foute opvoeding die segregatie van en discriminatie tussen jongens en meisjes in het vaandel draagt.

Opvoedkunde vindt Brems misschien haar bevoegdheid niet, maar als juriste zou ze toch wel eens een wat creatiever standpunt kunnen innemen i.v.m. godsdienst op school. Bijvoorbeeld pro aanpassing van de Belgische wetgeving, waardoor de Belgische lekenstaat een echte lekenstaat wordt. Weg met al die godsdiensten en moraalsekten in het staatsonderwijs, die het uurrooster van het echte onderricht nodeloos ingewikkeld maken. Wie zich nog met een zelfgekozen of opgedrongen religie wil bezig houden gaat gewoon weer naar de zondagsschool.

16/9 In De Morgen i.v.m. dit laatste onderwerp een gedegen tekst.

Is het toeval?

Het zal geen enkele Belg ontgaan zijn, zelfs niet de belgitude-hater die zijn televisie uitzet bij iedere Belgische opstoot in onze jaarkalender. Want op het nieuws was het niet weg te branden en het heeft een leven geleid, ultrakort, maar niet ultra-ultrakort: Fabiola met de appel.

Er zijn voorgangers: de madonna met de appel, Rik Torfs met de appel - maar het verhaal van Fabiola met de appel is uniek in zijn soort, het is geen renaissancekunstwerk, het is geen geposeerd egodocument, het is echt gebeurd! Naadloos aansluitende pantomime bij het Nieuws van de dag: een mafketel had gedreigd haar met een kruisboog dood te schieten op 21 juli, Belgische hoogdag. En wat doet Fabiola op die hoogdag? Met een appel zwaaien. Way to go, Fabiola! Girl power!

Iedereen op het Westers halfrond wist onmiddellijk wat ze bedoelde: kruisboog, appel... Dat is de sage van Willem Tell en zijn zoontje met de appel op zijn hoofdje, die Tell er moest afschieten met zijn kruisboog. En het liep goed af.

Een beetje contaminatie heeft Fabiola wel gepleegd, maar ach dat gebeurt meer met niet historische heldenfiguren, je kiest wat je ervan kan gebruiken (neem nou Mohammed... - nee, vandaag even niet.). Zo verzette Willem Tell zich tegen de Habsburgse monarchie en hoorde hij bij de goeien: terwijl Fabiolas kruisboogbelager natuurlijk de slechterik is, die het op haar monarchistisch persoontje gemunt heeft. Maar goed, met haar stijl van het bespelen van media en publiek met een simpele suggestie, en niet meer, kan ze onmiddellijk aan een carrière in het reclamewereldje beginnen. Daar nemen ze het meestal ook niet al te nauw.

Zoals de professionals die onze FOD Financiën een leuk publicitair imago mogen aanmeten.

Eerst een beetje brainstormen: 'hoe versjacheren we het best onze Staatsbons/Bons d'Etat?' Gaan we voor een affiche waar de oerdegelijkheid van de Belgische père de famille van afdruipt? Focussen we op een optimistische toekomst na volharding in de crisis? Doen we het op zijn 1830's? Of juist met moderne, humoristische publiciteitsstrategieën? Of nog creatiever: spelen we de boeman? Natuurlijk. Zo verkoop je pas staatsbons.

Voor sommige zwartkijkers zit er een luchtje aan. Trouwens, angst is een slechte inspiratie. Geen staatsbons dus. Of wat vindt u van die Yeti (campagne mei-juni)? Straalt die veiligheid en vertrouwen uit?

En zo komen we terug bij Fabiola met de Appel. U hebt er ongetwijfeld niet naast kunnen kijken, naast de nieuwe campagne van augustus, en zou het toeval zijn of zou het kunnen dat de FOD-reclamejongens zich hebben laten inspireren door Fabiola? Of dat, in een macchiavellistische hersenkronkel, Fabiola al een vaderlandslievend aanloopje bood om de nieuwe campagne te promoten? Dan zou zelfs de anonieme kruisboogbriefschrijver in het complot zitten...

Lekker spannend. De affiche helaas niet, en, over contaminatie gesproken: wat zal onze père de famille voelen als hij zijn held Willem Tell uit de jeugdboeken zo belasterd ziet, met die belachelijk kleine pijltjes (kruisboog-?) Terwijl père zelf als een angsthaas onduidelijk tegen een veel te dikke boom gedrukt staat met een belachelijk rood dingetje op zijn helm? Zal hij denken: 'heerlijk, de zekerheid van de staatsbons'?

Ik dacht aan iets anders, en misschien was dat wel de juiste associatie (misschien wat té gecontamineerd voor sommigen, een beetje godsdienstige en kunstindoctrinatie helpt hier) met Fabiola. Het zette me in ieder geval niet aan om staatsbons te kopen.

Wie heeft Schalke 04 nu eigenlijk beledigd?

Twee weken geleden hadden de meeste Duitse kranten bijzonder voetbalnieuws. Lange mohammedaanse tenen deden weer eens zeer door een belediging van hun stichter.

Mohammed war ein Prophet
der vom Fussball nichts versteht.

Enkele regels uit het clublied van Schalke 04 (voetbalclub van Gelsenkirchen, ik had er nog nooit van gehoord, wat op totaal voetbalanalfabetisme schijnt te wijzen). Ze staan er al enkele tientallen jaren in en lijken me heel wat onschuldiger dan het studentenclublied 'De Paster van Wendune', waar bij mijn weten nooit protest tegen gekomen is van katholieke zijde, maar het gaat er natuurlijk niet over Jezus. En dit terzijde. Want argumenteren met godsdiensten is uiteraard een contradictio in terminis.

Toch schijnt ook Thomas Schmid, hoofdredacteur van Die Welt, dit even te proberen door de gewraakte regels eigenlijk een flauw grapje te noemen (als ik de titel van zijn column juist interpreteer, ik las het bericht daar voor het eerst, uitstekend geschreven, zoals veel van dat soort columns in Duitse kranten - daar moet je bij ons ver naar zoeken). (Hier in Voetbal België.)

Waarom komt het protest nu pas op gang? Goede vraag, misschien is de Europese mohammedaanse gemeenschap pas wakker geschoten na de Mohammedcartoons? Schmid: 'Muslime, die seit etlichen Jahren schon systematisch Europas Zeitungen, Bücher, Internetseiten, Lieder und Filme auf in ihren Augen Skandalöses durchforsten, haben nun Anstoß an den zwei Zeilen genommen.' (Mohammedanen, die al ettelijke jaren systematisch Europas kranten, boeken, internetsites, liederen en filmen doorzochten naar wat in hun ogen schandalig is, hebben nu aanstoot genomen aan deze twee regels.) En even verder, waar het mohammedaanse gevoelens betreft: 'gilt jede gefühlte Respektlosigkeit als eine gewollte' (ieder aangevoeld gebrek aan respect geldt als gewild). M.a.w. er valt niet over te redeneren. Eén gematigde moslimstem werpt op dat het niet zo erg is, 'want in Mohammeds tijd bestond er nog geen voetbal'. Wat als het toen wel bestaan had?

Goed. Voetbalclub Schalke 04 heeft de politie in de arm genomen, en een jurist, en laat onderzoeken of die regeltjes geschrapt moeten worden. Daarom surfte ik vandaag nog eens rond om te kijken of er al nieuws over was. Nee, tenzij het bericht van een grapjas op de islam-startpagina, die het opnemen van het Mohammedcouplet in het clublied in 1963 interpreteert als een subversieve actie van de eerste mohammedaanse gastarbeiders om de jihad in gang te zetten. Vandaar het massaal protest van christelijke groeperingen ;-)

In deze sfeer van aanstoot besluit Schmid zijn column fijntjes: 'Komisch nur, dass niemand an der Fan-Zeitschrift des Vereins Anstoß nimmt. Ihr Titel: "Schalke unser".' ----------------------
In het Duits heet het Onzevader Vaterunser.

Dat Red Star Line-gevoel

Het was 1933 en op terugreis van een lezingenreeks in the States, op een zeestomer van de Red Star Line, hoorde Albert Einstein dat Hitler de macht gegrepen had in Duitsland en dat zijn bezittingen door de nazi's in beslag genomen waren. Bij zijn aankomst in Antwerpen kreeg hij de ontvangst die passend was voor een beroemd geleerde, maar na een (goed gedocumenteerd) verblijf in Vlaanderen zou hij vanuit Oostende definitief naar Amerika emigreren.

Drie miljoen Europeanen waren hem vanuit Antwerpen alleen al voorgegaan met diezelfde Red Star Line, niet zozeer op de vlucht voor de jodenvervolging, maar eerder om een arm en uitzichtloos bestaan in Europa achter zich te laten en gelukkig en welstellend te worden in de Nieuwe Wereld. 60 jaar duurde die emigratiestroom. Amerika liet sindsdien nog slechts met mondjesmaat immigratie toe. Geen arme avonturiers meer, maar mensen met een gegarandeerde bron van inkomsten, een diploma bijvoorbeeld. Zoals in die andere Nieuwe Wereld: Australië.

Het kan lijken dat de Nieuwe Wereld nu op is. Op Antarctica is er plaats, maar te koud. De Sahara veel te heet. Siberië misschien? De maan is te ver weg.

De Nieuwe Wereld is niet op. Ik woon er middenin. In 60 jaar tijd zijn er miljoenen immigranten Europa binnengekomen met diezelfde hoop op een beter leven (statistiek Nederland bijv.) Naast mij wonen er al zeker drie zulke gezinnen. Ze spreken allemaal verschillende talen. De moeders komen praktisch nooit buiten en hebben altijd een doek rond hun hoofd, ook binnen als ze te zien zijn door hun keukenraam, of op hun terrasje achteraan. Ze kijken je niet aan en zeggen geen goededag. Maar niet in deze periode van het jaar, nu zijn ze op migratie naar hun land van oorsprong.

Kort geleden is er een nieuw allochtoon gezin bijgekomen. Uit het vroegere oostblok. Met ook een thuisblijvende moeder, die honderduit vertelt, over haar zoon die het zo goed doet op school, bij de instromers, en dat hij al zo goed Nederlands kan. Zij spreekt uitstekend Engels. Ik vroeg haar of ze ook geen Nederlands wilde leren, en ja, ze staat op de wachtlijst en in september kan ze beginnen. En of ze niet op vakantie ging naar het thuisland? Haar gezicht betrok. Daar wil ze niet meer naartoe, de situatie is daar zo slecht, ze haatte het daar. In België is het veel beter, daar zijn de mensen beleefd en alles is goed geregeld. Zij is blij dat ze in België kan wonen.

Afgelopen dinsdag, een vrije dag want onze Nationale Feestdag, op weg naar mijn auto, zag de straat eruit zoals steeds. Dat uitgestorvene is gewoon op zo'n dag, en natuurlijk geen vlag te bekennen. Tot ik me omdraaide. Daar hing hij. De Belgische vlag. Op de deur van mijn oostblokburen. Splinternieuw, pas uit de verpakking, met de vouwen er nog allemaal in.

Ik had de idiote neiging om haar te gaan bedanken. Of te feliciteren, ik weet het niet precies meer. Ik heb me ingehouden.

Sprookjes en rauwe realiteit

Slotervaart is een Amsterdams stadsdeel waar Achmad Marcouch 'stadsdeelvoorzitter' is. 50% van de bevolking bestaat er uit 'niet-westerse' allochtonen. Marcouch beschouwt zichzelf als perfect geïntegreerde allochtoon. Hij probeert de mohammedaanse radicalisering in Slotervaart met allerlei middelen tegen te gaan. Zo las ik ooit dat hij ook plannen heeft voor de oprichting van een Sultanaat in Amsterdam-West. Ik ben een leek op dat gebied. Voor mij was een sultan altijd verbonden geweest met Scheherazade en de vertellingen van Duizend-en-één-nacht, die ik mij herinner uit de sprookjesboeken van mijn jeugd.

Wil nu het toeval dat me na het lezen van een interview met Marcouch in NRC Weekblad van dit weekend (4/5 juli) een cursiefje* van Oscar van den Boogaard in DS van 6 juli onder ogen kwam. En die heeft het ook over Scheherazade. Weliswaar verpakt in een wat verward relaas over vrouwen onder de sluier en in harems, en hij praat hier een boek na dat hij gelezen heeft, hij had duidelijk weinig inspiratie deze maandag. Alhoewel, een paar zelf gevonden originele gedachten staan er toch nog in: "Onder de boerka's, niqabs en sluiers beleven vrouwen misschien juist een opvallende vrijheid. Ze hoeven zich onder hun mantel van liefde in ieder geval niet te schamen voor dikke benen, brede heupen en hangtieten en ze kunnen denken wat ze willen." Feminist Oscar denkt blijkbaar ook wat hij wil, maar echt doordacht kun je het niet noemen. Indien 'niet onder de boerka', Oscar, heerst er een opvallende vrijheid voor mannen, voor mishandeling en verkrachting bijvoorbeeld. Heb je een tekeningetje nodig? En binnen hun vrijheid van 2 kubieke meter zijn de vrouwen dan gelukkig dat ze hun lelijke lompe schonken kunnen verbergen? Geniaal gevonden hoor: elk nadeel hep sijn voordeel. Onnozelaar. Er staat geen limiet (of eindredactie?) op de hersenloosheid van wat ze in De Standaard 'Opinie en Analyse' noemen.

Oscar kakelt nog wat verder de Marokkaanse schrijfster na, hoe het Westen heel dat sluier-, harem- en buikdansgedoe plat sexueel interpreteert (foei Ingres!), terwijl dit in de mohammedaanse wereld te maken heeft met noetk, het intellectuele verbale talent en het krachtigste erotische wapen van de oosterse vrouw: Scheherazade bijvoorbeeld wist de sultan tot het hoogste orgasme te brengen met vertellingen. Een heel verschil met onze cultuur 'waar aantrekkelijke vrouwen geen hersens hebben'. En de oosterse man (= Scheherazades sultan) moet diezelfde intellectuele inspanningen doen om een vrouw te behagen. - Tijd dus om met andere ogen naar het volksleven in Borgerhout te kijken?

Of naar het volksleven in Amsterdam, in het NRC-interview: "Ik was weinig assertief en diep verlegen. Opeens werkte ik met vrouwen, moest ik vrouwen wassen. Als bij ons thuis een man op visite kwam dan werd hij door de gang direct naar de woonkamer geloodst om te voorkomen dat hij een vrouw zou zien. Ik heb dus nooit geleerd met vrouwen om te gaan." (Marcouch over zijn eerste baan als verpleger in Amsterdam) En: "Homoseksualiteit was toen geen issue. Wel de positie van de vrouw. Een imam zei eens: 'Een vrouw heeft het recht om drie keer in haar leven naar buiten te gaan. De eerste keer is om de baarmoeder te verlaten, de tweede keer is om van het huis van haar vader naar het huis van haar man te vertrekken. En de derde keer is om naar haar graf te gaan.' Ik was het daar mee eens, toen." (Marcouch over zijn ontwikkeling van jeugdig moslimfundamentalist naar vrijdenkende geïntegreerde allochtoon nu, 30 jaar later)

Ik vind er niets van de vrouwvriendelijke sfeer uit het boek van Van den Boogaards Marokkaanse schrijfster terug. Maar misschien geldt die romantiek uitsluitend voor sultans en haremvertellingen. Over Marcouch' sultanaat rept het interview trouwens niet.

--------------------
* met dank aan Victacausa

Een Turks paradijsje met hoofddoeken in de marge

Op het blog van Sam De Graeve ontdekte ik dat hij één van de makers is van verreweg de beste Vlaamse documentaire die ik de laatste jaren gezien heb: die over Sam Dillemans. Het verzachtte in aanzienlijke mate mijn gevoelens omtrent het kollumpje dat hij gisteren in De Standaard pleegde. Iemand die iets zo in een scenario kan gieten mag al eens idioot uit de hoek komen. Multicullerig en politiek correctig zelfs. Even.

Laat me dus enkel mijn twijfel uitspreken over zijn conclusie dat Turkije bij de Europese Unie moet. (Wat, Sam, is dat een grapje? Schrijf het dan niet, man, de mensen zouden je nog beginnen geloven.) Omdat o.a. de Turken in tegenstelling met ons hun kinderen zo 'natuurlijk' opvoeden, ze mogen op straat spelen al vanaf nog heel jong, terwijl onze benepen bang opgevoede kinderen zelfs op hun zesde nauwelijks alleen de straat op mogen (of is dat ook een grapje?). En omdat Sam zich veilig voelt bij zo'n besnorde buurt-Turk, die waakt over zijn (Sams) kinderen.

Ongetwijfeld goed voor een mooi scenariootje, dat paradijselijk buurtgeluk. Er moet nog wat aan geschaafd worden, want 'Hey, Münheer, da zijn toch uw kinderen, of wa' kan ik geen 'nagenoeg foutloos Gents' noemen, zelfs uitgesproken door een Turk (wat, alweer een grapje?). En wat in het scenariootje zeker ontbreekt (maar misschien komt dat door de strenge scenaristenregel 'Kill your darlings'?) is een realistisch straatbeeld. Toen ik klein was speelden wij in ons dorp met vriendjes en vriendinnetjes ook al heel vroeg op straat. Maar in Sam zijn straatje zul je enkel vriendjes zien. De vriendinnetjes worden binnengehouden, omdat ze meisje zijn en moeten leren hun lijfje onzichtbaar te houden. En als die garnaaltjes dan toch in gezelschap buiten komen, dan dragen ze vaak ook nog rond hun hoofd...juist ja. Dat past misschien wel, maar toch niet zo leuk, in een multiculscenario.

Gelukkig was er gisteren in het echt nieuws ook goed nieuws. President Sarkozy van Frankrijk, die de boerka en ander vrouwvernederend textiel openlijk en met veel nadruk afkeurt. En dichter bij huis, - eindelijk -, een verbod op het dragen van religieuze en politieke kentekenen in een groot aantal Antwerpse scholen. Weg met die flauwekul van het niet willen trappen op allochtone of multicul-autochtone lange tenen. Gewoon die tenen intrekken en les volgen als iedereen. Buiten de school is er nog plaats te over voor het grote carnaval. Waarmee tegelijk gezegd is, dat de goede bedoeling - de meisjes beschermen tegen de sociale dwang van de medeleerlingen om een hoofddoek op te doen - ook beperkt blijft tot de schooltijd. Wat daarna gebeurt heeft men niet in de hand. Jammer, maar liever zo dan helemaal niet.

Kijk, daar heeft Yves Desmet ook een Gedachte over ontwikkeld. Vandaag, in De Morgen, p.2. Het gaat over sociale druk ivm. de hoofddoek: "moslims zullen moeten leren dat de prijs die ze moeten betalen voor hun godsdienstvrijheid de vrijheid van anderen is om die godsdienst niet te volgen en er zelfs afstand van te nemen. Godsdienstvrijheid bestaat alleen dankzij godsdienstkritiek." Afgezien van zijn misvatting dat een hoofddoek tot de godsdienst behoort slaat hij de nagel wel behoorlijk op de kop, maar hij stopt met zijn duiding waar hij verder zou moeten gaan, zodat zijn lezers het hele plaatje krijgen: het mohammedanisme kent geen godsdienstkritiek. Kan anderen ook niet de vrijheid toestaan niet hun godsdienst te volgen, omdat dit het ontkennen is van hun Waarheid. En dat mag volgens hun godsdienst niet. 't Zal geen avance zijn, Yves, vrees ik. Je blijft een echte westerling, die er niks van snapt.

Dat de hoofddoek vrouwenvernedering symboliseert zal jou ook een worst wezen. Er zijn toch hopen met meiden die het ding als 'een vrije keuze' opdoen? En nu komen die andere meiden roet in het eten strooien: "Het probleem met de Antwerpse maatregel is dat men de vrijheid van de ene om de hoofddoek te dragen inperkt om de vrijheid van de ander om die niet te dragen te beschermen. Je kunt mensen berispen of bestraffen wanneer ze onaanvaardbare sociale druk zetten op anderen, maar je moet ze daarom niet van hun individuele godsdienstvrijheid beroven."

Daar, Antwerpse scholen, onderdrukkers van de godsdienstvrijheid: je zou enkel moeten bestraffen als er onaanvaardbare druk wordt uitgeoefend. En voor de rest die hoofddoekmeiden, zonder of onder aanvaardbare druk, gerust laten. Weet je wat: laat Yves eens een paar maanden meedraaien als interim aan het K.A.Rooseveltplaats. Als trieur aanvaardbaar-onaanvaardbaar. Hij mag ook steeds berispen of straffen. Opgelost!

Zonder visioen verwildert het volk

Van Tsjaikowski werd verteld dat hij eens ging luisteren naar een concert van een onbekend aankomend talent. Hij stond achter in de zaal, maar toch merkten de mensen op dat hij tijdens de uitvoering geregeld zijn hoed oplichtte. Gevraagd naar de reden van dit vreemde gedrag antwoordde hij: "Ik groette een aantal oude bekenden".

Altijd gedacht dat Dortmund in Duitsland lag. Ik weet het wel zeker. Toch was ik wat verrast - een ouderwetse reflex, toegegeven - dat van daaruit een commentaar i.v.m. 'onze cementleraar' De Standaard ('Bijzonder', p. 21) was binnengewaaid. Van zover en over zoiets plaatselijks. In deze tijd van wereldwijd electronisch dorpsnieuws zat ik er echt wel even naast.

En ik had ook geen hoge hoed bij de hand om oude bekenden toe te wuiven - revenants du déjà vu. Ik heb er trouwens nooit een hoge hoed van op gehad: van die aloude dooddoeners, open-deur-intrappers, gebakken lucht, holle woordenkramerij, zand-in-de-ogen-strooiers en moralistische insinuaties. De zouteloze praatjes. Van het soort dat je dacht voor altijd achter je gelaten te hebben bij het sluiten van de kerkdeur.

En kijk, hier vind ik opnieuw alle preekvaardigheden van onze christelijke traditie en mijn kindsheid terug - van Godfried Danneels en het drogredeneren - van het in het begin was het Woord en het Woord was... Zelf verder aanvullen, en niet beschaamd worden over hoe het Woord sindsdien mismeesterd is. De schoolmeester in mij kon niet nalaten er met een rode bic al iets bij te schrijven.

1. De samenleving krijgt de school die ze verdient. FOUT
2. Is het verwonderlijk dat jongeren met modder of cement smijten als ze dagelijks geconfronteerd worden met moddergevechten in de media, de politiek of de sport? FOUT
3. En hoe leer je als jongere verantwoordelijk gedrag als je om je heen bijvoorbeeld vaststelt dat kopstukken in de bankwereld hun kop in het zand steken om niet aansprakelijk te moeten worden gesteld voor rommelkredieten en slecht beheer van de hun toevertrouwde goederen? FOUT
4. Een doorsnee leraar bevindt zich dan tussen hamer en aambeeld: hij behoort de 'geplogenheden' van de samenleving te verantwoorden voor zijn leerlingen, maar wil evenzeer dat de kwetsbare stem van jongeren gehoord wordt. FOUT
5. Een uitgebreid zorg- en diversiteitsbeleid kost handenvol geld en politiek engagement. Maar daaronder ligt de vraag naar een visie of beter nog een visioen over het goede leven. Zonder visioen verwildert het volk. FOUT
6. Ik hoop dat de samenleving en de politiek zich laten 'scholen' door het onderwijs, door hun visioen en het maatschappelijke debat dat erbij hoort. FOUT
7. Want leraren, àlle leraren, verdienen beter. FOUT

De volledige tekst, die De Standaard in het belang van de vrije meningsuiting ongetwijfeld nodig vond te plaatsen, van schrijver Bert Roebben (Hoogleraar godsdienstpedagogiek Universiteit Dortmund) vindt u hier.

-------------------------------------------

Zoals steeds met dit soort wollige moralistische schrijfsels valt het moeilijk de vinger te leggen op de voze plek. Woorden als 'verdienen' wijzen wel duidelijk naar een neerbuigend paternalistische mentaliteit. Maar het zijn vooral de weglatingen die de lezer doen zweven in een sfeer van insinuaties.
1. Een school kan blijkbaar verdiend worden door de samenleving. Wie is dan de samenleving?
2. Het zou pas verwonderlijk zijn als die jongeren daar dagelijks mee geconfronteerd werden. Nooit op het idee gekomen dat er iets mis zou kunnen zijn met de opvoeding thuis?
3. Zoals het al even verwonderlijk zou zijn als die jongeren enige interesse hadden in die bankiers met hun rommelkredieten. Nooit op het idee gekomen dat er iets mis zou kunnen zijn met de opvoeding thuis?
4. Sinds wanneer moet een leraar dit soort geplogenheden verantwoorden? De 'kwetsbare stem' van de jongeren: wat een draak van een beeld. Wat zou het eigenlijk betekenen?
5. Geld en politiek engagement zijn nodig voor de meeste maatschappelijke initiatieven, maar spaar ons, Heer, van de visionairen. Die blijven het best waar ze niet te vinden zijn, bijv. in de wildernis van Brits Guyana.
6. Een visionaire school? Zoals de hersenspoeling van het VSO in de jaren 70/80? We hebben al genoeg visies zien passeren, iedere keer als er weer eens een nieuwe minister van onderwijs kwam opdraven.
7. Dat zullen de leraren zelf wel bekijken, godsdienstpedagoog.

Collega

Het gebeurt niet heel vaak, maar soms, als men het gevoel heeft dat het oké is, dat er alleen maar collega's in de buurt zijn die je echt vertrouwt, gaat het gesprek over, bijvoorbeeld, dromen. Ze kunnen het hele jaar door wel de kop opsteken, bij voorkeur 's zondagsnachts, vlak voordat de nieuwe week begint. Maar meestal gebeurt dat de week vóór het nieuwe schooljaar. Bij normale collega's. Ik bedoel die leraren die eigenlijk geen tuchtproblemen hebben, en als ze die hebben, dan ligt dat duidelijk aan een klasconstellatie die aan de buitenkant van de Gausscurve zit. Statistisch gezien krijg je dat op je bord eenmaal in, pakweg, de tien jaar. Een paranoïde, compleet maffe en kwaadaardige verzameling jonge mensen die door een oncontroleerbaar mechanisme voor de rest van het schooljaar in jouw uurrooster geheid zitten. Ze komen voor in de beste schoolkringen en zuigen in één lesuur je energie voor de rest van de dag weg.

Het zijn uiterst simpele dromen. Je staat voor de klas en niemand luistert naar je. Je staat voor de klas en je probeert 'hen' te doen gehoorzamen: je klopt erop, maar het helpt niet, je raakt hen nooit. Je staat voor de klas en je hebt geen broek aan. En ook geen onderbroek. Je staat voor de klas en je hebt absoluut geen controle, er heerst een complete chaos. Dat vertelde in een zeldzaam vertrouwelijke bui dé leraar met ijzeren tucht van mijn school. De lerares Frans. Het zijn blijkbaar heel gewone dromen. Mijn andere collega's hadden ze ook gehad, op dezelfde tijdstippen. Ik dus ook. Maar normaal gezien hadden wij eigenlijk geen tuchtproblemen.

In tegenstelling tot een collega, ook Frans, die niet vlot in de markt lag. Sympathieke vent, alleen, hij zag er wat ouderwets uit, en kwam wat motorisch gestoord over. Genoeg reden voor het grut om zich af te zetten tegen dit niet gewenste rolmodel. Energie had mijn collega tegen de sterren op en hij bond iedere les de strijd aan met de tegenstanders, met succes op pedagogisch gebied, zij het misschien niet op persoonlijk vlak. Ik had bewondering voor hem, wat dit was de overwinning van de Wil op de Tegenstand. Ik betrad na hem een lokaal waarvan al de ramen aangedampt waren.

En die andere collega, Nederlands-Engels. Eigenlijk schrijf ik niet graag over haar. Want zij was ook een sympathieke collega, maar een levend voorbeeld van een ramp op onderwijsgebied. Zij had haar klas twee lokalen van het mijne. Zoals ik haar door de gang naar haar klas zag komen, met hangende schouders en slepende tred (letterlijk), een hopeloze blik in haar ogen - dan weet je op voorhand, dit is gegarandeerd een nederlaag. Wat het ook was. Ze had daarbij extreem uitpuilende ogen - zo zag ze eruit, so what, het gaat toch om het vak en de inhoud - maar in het onderwijs kun je die 'handicap' in de ogen van het meedogenloze grut alleen compenseren door een zeer assertieve, of misschien zelfs agressieve, persoonlijkheid. Leerlingen elimineren zonder mededogen die leraars die hen niet aangenaam en/of de baas zijn (en dit 'de baas zijn' mag door charmerend gedrag gebeuren of door autoritair gedrag). Deze collega heeft, gelukkig voor haar, een uitweg uit het onderwijs gevonden.

En nu krijg je op VTM dit voorgeschoteld. Het zegt alles. Mishandeling. Het is de droom die je zondagnacht gehad hebt. Het is de droom die je al jaren lang achtervolgt, iedere tweede helft van augustus. Maar dit is echt gebeurd. Ik vind het zo erg voor die vervelende jongen. Ik vind het zo erg voor die collega. Dat hij dit gedaan heeft. Dat hij dit voor zichzelf moest doen. Zo herkenbaar, in je eigen dromen, maar gelukkig nooit zelf uitgevoerd.

Wie is sterk genoeg om een moeilijke klas niet alleen de baas te kunnen op een menselijke manier, maar daarbij ook nog onderwijs te geven? Wordt dat in de lerarenopleiding gemeten voordat de diploma's afgeleverd worden? Zouden er dan nog diploma's uitgereikt kunnen worden?

------------
28/5 Hier vindt u een interview met de collega.

De wraak van het zwijn

Het middenoosten-persbureau Al Bawaba is een onuitputtelijke bron van inlichtingen over de Arabische wereld. Zo kwam ik vandaag te weten dat ze daar sterk verdeeld zijn inzake de varkensgriep. Koud laat het natuurlijk niemand, want over varkens hebben ze daar heftige gevoelens.

In de Verenigde Arabische Emiraten hebben ze er inmiddels korte metten mee gemaakt: authorities have banned the import and sale of pork as a precautionary measure against swine flu, Gulf News reported on Wednesday. The ban covers cooking the pork in hotels. Ik dacht dat alleen swine[s] een risico waren, maar blijkbaar is in die varkensvijandige contreien ook het dode pork een gevaar. Zou eindelijk de Grote Mutant onder de varkens opgestaan zijn die al de smaad en het onrecht, de varkensgemeenschap in de Arabische wereld aangedaan, komt wreken? Hij moet er wel haast mee maken, want zijn broeders en zusters die vroeger nog geduld werden worden er nu afgeslacht door de autoriteiten.

De buitenlanders en kleine minderheidsgroepen in de VAE mogen de sjeiks eigenlijk wel behoorlijk dankbaar zijn dat ze hen zo bezorgd beschermen. Want naar we mogen aannemen bestaat er voor de meerderheid van de bevolking geen gevaar. Mohammedanen gaan niet om met varkens. In ieder geval is jan-met-de-tulband er gerust in: Muslims will not be infected as they don't eat the "dirty" pork. - This is of course a wrong suggestion as humans do not get swine flu from eating pork. De laatste opmerking is een commentaar van Al Bawaba, dat wel zo verstandig was deze opmerking niet te plaatsen bij hun bericht over de VAE. Je kunt emirs moeilijk in hun gezicht voor idioten uitmaken.

Dit persbericht is nog op een andere manier interessant. We krijgen heel kort de essentie van de mohammedaanse relatie tot het varken: Generally speaking, Islam prohibits the consumption of pork because it considers the pig to be "unclean". Many Muslim doctors and specialists have been claiming long before the present plight that pork is a harmful diet. In addition, according to the Islamic belief, consumption of swine-flesh leads to lowliness in soul and demolishes spiritual and moral faculties in any person.

Ik vroeg me al af wat me scheelde. Laagheid scheelt me, en een totaal gebrek aan geestesleven en ethiek. En dat niet alleen, ook iedereen rond mij is zo laag gevallen. En bij uitbreiding heel de westerse wereld. Logisch dat mohammedaanse gelovigen zich niet kunnen integreren in zo'n verloederde maatschappij.

Sommigen gaan zelfs een stapje verder, u weet wel, naar het Huis van de Oorlog. Naar de Endlösung die de definitieve uitzuivering kan opleveren. En in dat licht hebben we duidelijk gedwaald met onze zoektocht naar de oorsprong van de varkensgriep. Niet in Mexico is die te vinden, niet in de U.S.: As always, when such big news spread[s] all over the world, the rumor mills in the Arab world start to work around the clock. The most popular rumor in this regard is that the Muslims themselves created this swine flu virus with the aim reducing the world's Christian population…(Al Bawaba). Blijkbaar zijn die aloude beroemde mohammedaanse geleerden weer in gang geschoten, ditmaal met supermoderne middelen. En de geviseerde christenen, wat zeggen die over de oorsprong van de ziekte?

God has promised blessings, including protection, for those who love and obey Him. But Bible prophecy predicts eventual punishment for nations that turn their backs on God and His Word—a trend that is becoming all too common in our modern society. Those divine punishments for not keeping "all the words of this law that are written in this book" will include "extraordinary plagues—great and prolonged plagues—and serious and prolonged sicknesses" (Deuteronomy 28:58-59).

Zou God dan toch een mohammedaan zijn?

Stinkend riool

Ooit oordeelde ik dat Hugo Camps, de cursiefjesschrijver, een plaats verdiende in het SMAK. Hij had dat surrealistische van een Borremans, dat godverlatene van een Tuymans, dat existentieel gepassioneerde van een Dillemans (sorry Sam) en het poëtisch inhoudsloze van een Engelman. En het compromisloos grove van een Camps.

Genoeg woorden vuil gemaakt. Doortrekken. Wat vandaag de voorpagina mag sieren van onze linkse kwaliteitskrant De Morgen heeft deze illusie (van compromisloos etc.) netjes afgepeld. Over blijft een in het gareel lopend zielig vuilbekkend meehuilend wolfje in het journaillebos.

Want het journaille viert deze dagen hoogdagen waar Pasen maar klein bier bij is. Van beroepsboksbal Jean-Marie Dedecker is iets uitgekomen. Iemand heeft achter zijn rug een briefje aan ditzelfde journaille doorgespeeld. Een detective heeft het geschreven aan JMDD. Domme Dedecker, denk ik dan. Mensen vertrouwen die niet te vertrouwen zijn. Wetende dat iedereen wacht om je te pakken. Dat is niet vol te houden als mens alleen, dat vertrouwen. En pakken hebben ze gedaan, van alle kanten, met een venijn dat de adem afsnijdt.

De macht die het journaille kan claimen is geclaimd. Berichten met halve waarheden en volle leugens zijn door het riool van de kwaliteitskranten gespoeld. Sterjournalist van De Standaard Bart Brinckman heeft vandaag een aperte leugen op de voorpagina geplaatst: De Gucht (...) kondigde juridische stappen aan tegen de voormalige judocoach naar aanleiding van zijn uitlatingen in De Zevende Dag. Dedecker vertelde toen dat De Gucht zich had verrijkt met de sale-and-lease-backoperatie van het Veurnse gerechtsgebouw. Nee, dat heeft Dedecker niet verteld. Ik heb toevallig die uitzending bekeken. Brinckman = De Standaard liegt dat hij zwart ziet.

Doe geen moeite, beste lezer, u zult op de webpagina van VRT1 alles terugvinden uit die uitzending van 19 april, maar niet het interview met Jean-Marie Dedecker waar riooltje Brinckman zogenaamd uit citeert. Niet te vinden, dat interview. Het zou te verhelderend kunnen zijn voor een objectieve kijker. Het journaille van dienst, vraag me niet zijn naam, ik weet alleen dat hij een gewichtigdoende zwarte, naar vlinder neigende, bril op had, voerde het gesprek in de typische Canvasstijl, schofferend en agressief, met als uitsmijter aan het eind van het 'gesprek' een snerende kwinkslag met daaropvolgend het lang geregistreerde (het is tenslotte zijn VRT, wij laten ons toch niet door de belastingbetaler censureren) instemmende gelach van de neutrale toeschouwers.

Terwijl de feiten uiterst mager zijn: privédetective geeft briefje af aan vertrouweling van Jean-Marie Dedecker. Daarin worden namen genoemd. Deze persoon geeft dit niet aan JMDD, maar aan journaille. Journaille leest dit privébriefje en brengt dit in de openbaarheid.

Heeft Dedecker dit in de openbaarheid gebracht (mét de naam De Gucht)? Nee. Mag iemand een privédetective huren om inlichtingen te krijgen? Ja. Mag iemand die inlichtingen openbaar maken? O, dat moet goed onderzocht worden.

Behalve door het journaille blijkbaar. Dat volgt de wetten van zijn natuurlijke habitat, het riool: doorspoelen.

Existentiëel dilemmazelfs als Vlaanderen topregio wordt

Zinloos geweld heeft zijn houdbaarheidsdatum inmiddels overschreden. Iedereen weet dat het zelfs geen oxymoron genoemd kan worden. Dat het ook geen paradox is. Dat komt door het woord 'geweld'. In onze samenleving ligt daar een ethisch cordon sanitaire rond. De tijden van De Vlaamse Leeuw en de Marseillaise zijn voorbij, 'geweld' hebben wij gecolloqueerd en onbespreekbaar gemaakt. Dat kwaliteitskranten en andere zelfverklaarde kwaliteitsmedia de term samen met 'zinloos' nog altijd in de mond durven nemen geeft dan ook blijk van enorme ethische moed. Immers, de term alleen al roept het huiveringwekkende tegendeel op. Alleen kunstenaars trekken zich daar niets van aan, maar nu heb ik het wel over een pre-politiek-correct verleden.

Is zelfdoding geweld?

Sorry, beste lezer, ik wilde u niet rauw op de maag vallen. Voor u ligt dit onderwerp misschien, zoals voor mij, nogal moeilijk. Vooral wanneer het anderen betreft.

Ik herinner mij de Duitse les op school over Goethes 'Die Leiden des jungen Werthers'. En dat dit boek aanleiding was voor een golf van zelfmoorden onder de Duitse jeugd, want ook Werther pleegt zelfmoord op het einde. Omdat hij Lotte niet kan krijgen. Er was toen (1787) nog al wat bezorgdheid over die zelfmoordgolf, de eerste 'copycatrage', met als resultaat de publicatie van een 'Freuden des jungen Werthers' als antidosis (niet van Goethe).

Dat een (ophefmakende) publikatie van een zelfmoord gevoelige geesten aanzet tot het doen van hetzelfde heeft in een tijd toen kranten nog enig ethisch besef hadden een erecode in het leven geroepen waaraan men zich hield: geen berichtgeving over zelfmoorden. Het was een censuur waarbij iedereen het gevoel had: dit is een goede aanpak. Wij beschermen hiermee heel wat mensen tegen hun te impulsieve gevoelens. Sindsdien zijn er 'nuanceringen' binnengeslopen.

Censuur. Het woord is gevallen. Ik heb slecht nieuws voor u: 'censuur' bevindt zich nu daar waar u ook 'geweld' kunt aantreffen. Dat betekent dat zinvolle censuur, evenmin als zinvol geweld, niet gesuggereerd mag worden. Mijn vergelijking gaat niet helemaal op, want 'zinloze censuur': die uitdrukking zult u niet in de media terugvinden. Er zijn grenzen aan de moed.

Sinds enige tijd zijn wij een nieuwe cultuur binnengetreden. Aloud en onveranderlijk blijft natuurlijk het fenomeen van de zelfmoord/zelfdoding, maar de naamgeving is uit de culpabilisering getrokken en geparkeerd op een semineutrale plaats. Semi, want 'doding' raakt nog altijd niet die reuk van 'verkeerd' kwijt - als we nu eens het woord 'dood' zouden verbieden, misschien staan we dan weer een stap verder.

Dit laatste was een eerder speelstheoretische bedenking van een traag werkende geest, want in de praktijk van de mediawereld staan we al een echte en gigantisch progressieve stap verder. Eén adres: onze kwaliteitskrant. Hugo Claus pleegde geen zelfmoord, hij heeft bij volle verstandelijke vermogens beslist dat hij door iemand anders een einde aan zijn leven wilde laten maken. Ik zal u niet vervelen met de uit het Grieks afkomstige term die men voor deze variant van zelfdoding gebruikt, maar het betekent dat u niet zelf een mes in uw hart steekt of zelf een overdosis slaapmiddelen neemt. Het betekent vooral ook dat uw verzekeringsfirma niet haar uitkeringsplicht kan ontduiken. En verder hangt er op die manier zo'n Ethisch aureool rond het gebeuren dat de kranten er wekenlang volle pagina's aan kunnen wijden, die weer maandenlang copycat-artikelen genereren. Want mensen zijn op ideeën gebracht.

Ik ben Peter Vandermeersch van De Standaard daarom oprecht dankbaar dat hij aan de alarmbel getrokken heeft.

'Met de opening van een tweede centrale, gisteren, vestigde het Centrum ter Preventie van Zelfdoding nog maar eens de aandacht op een van de grote drama's van onze maatschappij. (-) Naar internationale normen gemeten behoort Vlaanderen bij de regio's met de hoogste suïcidecijfers. Sta daar maar even bij stil.' (DS 10/4)

Ik stond stil. De suïcide van Hugo Claus was inderdaad, voorzover een krant daar een medium voor kan zijn, uiterst dramatisch in de verf gezet. Toch kreeg ik nooit de indruk dat dit een drama was in de zin die Vandermeersch bedoelde. Je moet tussen de lijnen kunnen lezen:
Tijdens het lange weekeinde dat voor de deur staat, zullen mathematisch driehonderd mannen en vrouwen, ouderen en jongeren, proberen om zelfmoord te plegen. Ruim twintig van hen zullen sterven. In stilte.

Ja, dat is het verschil: deze mensen stappen uit het leven in stilte. Een welgedefinieerde stilte: Gisteren stierven zeven Belgen door zelfdoding. Ze haalden de krant niet. Vandaag zullen zeven Belgen zichzelf van het leven benemen. Ze zullen de krant waarschijnlijk niet halen. Dat is het drama. Zij halen de krant niet.

Vroeger was het een drama dat ze de krant haalden: dan kreeg je copycatgedrag, ethisch niet aanvaardbaar voor krantenmensen. Nu is het een drama dat ze de krant niet halen, dat ze na hun overlijden zelfs niet in de media geraken. Dit mededogen is ons gedaagd dank zij de chef-hoofdredacteur van De Standaard. Maar wij krijgen een geruststellend steuntje in de rug: Vlaanderen stelde zich als doelstelling om tegen 2010 het aantal zelfdodingen met 8% te doen verminderen in vergelijking met de eeuwwisseling. Het is een doelstelling die, gelukkig maar, ruim gehaald zal worden. Dat glazen-bolgehalte, dat geeft zo'n goed gevoel, ik weet het, klantenbinding en zo, maar toch, àls je dan al wat suïcidaal bent, een hele geruststelling.

Maar helemaal gerust ben ik er toch weer niet in, wie weet wat ik tegen 2010 allemaal meemaak en tegenkom? Blijkbaar is er een franchise. Wat als ik daar onder zit? Nummer 999 bijvoorbeeld. Dan doen ze met zijn allen niks voor mij?

Als Vlaanderen een van de topregio's in de wereld wil zijn, mogen we met zijn allen niet aanvaarden dat er elk jaar meer dan duizend Vlamingen een eind maken aan hun leven.

Laten we elkaar mietje noemen

De Morgen blijft in de race voor de nominatie van 'kwaliteitskrant', ligt misschien zelfs een neuslengte op kop met een reeks artikelen met cijfers en statistieken waar zelfs De Standaard jaloers op zou zijn. Het gaat over het congres in Brussel over jeugddelinquentie van 22 en 23 maart. In een boergondische roes van sommen, procenten en breuken, verpakt in comparatieven en superlatieven, brengt Sue Somers verslag uit bij een somber rapport over onze mof'ers en pos-ers.* We leren dat ze zuivere en dus ook niet zuivere diefstallen (handtas-) plegen, al of niet met geweld, en het ene jaar was het zo, en nu is het weer anders. De leeftijd van de jeugdige delinquenten zou naar beneden gaan, en volgens anderen dan weer niet - en Antwerpen is the capital of crime, what's new?

Het is misschien spijkers op laag water zoeken, maar in zo'n gegevensdelirium verlies ik al gauw mijn greep op de werkelijkheid: eigenlijk mis ik een paar concrete verduidelijkingen.

Die 'jeugdige delinquenten' bijvoorbeeld: zijn dat jongens of meisjes? Ik heb eerlijk gezegd wel het politiek niet-correcte idee dat het om jongens draait. Waarom dat gewoon niet even zeggen? Dan kan ik het mij beter voorstellen. En spreek dan in gewone mensentermen over boefjes, of ettertjes, of schoffies, want zo noemt de krantenlezer deze 'minderjarige criminelen'.

Strategisch analiste Corinne Scoyer van de lokale Antwerpse politie: "Er is al vaker geopperd dat een cumulatie van risicofactoren nieuwe doelgroepen heeft aangeboord. Het gaat daarbij meestal om school, thuissituatie en vrijetijdsbesteding." School: een risicofactor? Wat bedoelt u concreet? Ook van Sue krijgen we geen duiding. Doelgroepen: welke? En wat waren de oude doelgroepen? Menig Antwerpenaar heeft daar uitgesproken ideeën over, waarom dan de kans laten liggen dit even uit te klaren?

Man en paard noemen heeft men dus blijkbaar niet gedaan op dit congres. Men heeft integendeel oorverdovend gezwegen. De mensen hadden anders misschien een juist beeld van de situatie kunnen krijgen. Dan maar beter in een onzijdig en steriel niemandsland blijven, dan kan niemand ons beschuldigen van politieke incorrectheid.

Heel even dacht ik dat ik iets meer te weten ging komen, waar het ging over de thuissituatie en de ouders van een mof-minderjarige 'die zich onverschillig opstellen tegenover het delinquent gedrag van hun kind. Doel is de opvoedingsefficiëntie van ouders te verhogen door hen pedagogische vaardigheden mee te geven.'

Nee dus. 'In de realiteit lijkt de dertig uur durende stage echter weinig toepasbaar.' Dértig uur? Dertig uur lang duidelijk gemaakt worden dat je een incompetente ouder bent? Welke psycholoog heeft dat uitgevonden? Terwijl ik het mij veel simpeler kan voorstellen: iedere keer dat zoonlief nog eens het ettertje heeft uitgehangen de ouders een meer dan fikse boete laten betalen, die hoger wordt bij elk nieuw feit. Hun opvoedingsefficiëntie zou net zo fiks de hoogte in schieten.

Ook weinig toepasbaar waarschijnlijk.

--------------------------------------------------------
* Als-Misdaad-Omschreven-Feit-plegers en jongeren in een Problematische OpvoedingsSituatie.

Trimalchio

Je kunt niet ontkennen dat politiek commentator Yves Desmet een meer dan gevorderd cursiefjesschrijver is. En daarnaast ongetwijfeld een homo universalis. Geen onderwerp is hem vreemd.

Het kan natuurlijk voorkomen dat een onderwerp een lijdend voorwerp naast zich heeft. Voor gewone, beperktere, mensen is dat minder belangrijk, maar een universalis als Yves moet zijn brein een gigantisch werk laten verrichten telkens als de oppervlakte van zijn kennisgebied wordt uitgebreid met de diepgang van een extra dimensie. Als naast subject en object dan ook nog een indirect object opduikt, valt gemakkelijk te begrijpen hoe immens dit universum wordt.

Yves is hier nog niet vaak vermeld, en onterecht, maar laat ik ter compensatie verwijzen naar Victacausa, daar krijgt hij al de hem toekomende aandacht.

Vandaag had Yves het in De Morgen (p.2) over democratie. En dat ex-ALF-actievoerster Anja Hermans met haar 8 maanden gevangenisstraf oneerlijk gestraft was in vergelijking met een aantal (niet gestrafte) bv's en bonzen van het establishment die precies hetzelfde gedaan hadden: zich ostentatief op verboden terrein wagen. De vrijheid van meningsuiting was ook maar weer eens gefnuikt.

Yves' argumenten konden mij wel bekoren.
Wat daar in Dendermonde zoal voor rechtspraak moet doorgaan, niet te geloven: de rechter verweet Anja Hermans "kwaadwillige aanstellerij". En daar krijg je dan 8 maanden opsluiting voor.

Maar op deze plaats in het cursiefje werd het mij pijnlijk duidelijk dat ik tot de mindere goden behoor en niet meer meekan met Yves' indrukwekkende vertoon van eruditie, meer in het bijzonder m.b.t. de syntaxis van onze taal.
Want na 'de rechter verweet Anja Hermans "kwaadwillige aanstellerij"' loste Yves zijn schot ter afsluiting voor de boeg van de rechter: Je zou kunnen argumenteren dat onderwerp en lijdend voorwerp in die zin probleemloos van plaats kunnen verwisselen.

Het woord 'probleemloos' doet pijn als je zelf in je onvolmaaktheid vindt dat syntaxis wel wat problemen kan opleveren. Het zet het superieure gemak waarmee Yves met taal kan omgaan dubbel in de verf.

Om bij te leren heb ik dus de oefening gedaan met de zinsontleding:
- onderwerp (subject) is de rechter
- lijdend voorwerp (object) is "kwaadwillige aanstellerij"
- belanghebbend voorwerp (indirect object) is Anja Hermans
En dan heb ik het probleemloze taalkundige experiment uitgevoerd.

Ik weet niet of ik meester Yves met mijn kladje durf confronteren. Ik zou beter het 'Banket bij Trimalchio' nog maar eens herlezen.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
4/3 Men vraagt wie of wat Trimalchio is...
Een oud-Romeins romanpersonage dat meestal in politiek niet-correcte bewoordingen omschreven wordt als een omhooggevallen parvenu zonder ontwikkeling, die zich intellectueel en cultureel aanstelt tegenover zijn gasten en daarbij voortdurend door de mand valt.

Paus goed bezig

Nog niet zo heel lang geleden hoorde ik tijdens een doctoraatsverdediging aan de VUB een inleidende bonze het hebben over 'die verderfelijke sekte, het christendom' en meer van gelijke strekking. Het bleek, na navraag, een onderdeel te zijn van de rituele incantaties die men er hanteert om de kwalijke invloeden van de christelijke Belgische maatschappij op de nieuwe doctores te bezweren.
Ze kunnen zich daar in Brussel in de handen wrijven. Het werk wordt hen door onverwachte medestanders uit die handen genomen.

Want een katholieke professor van Nijmegen is onder veel mediabelangstelling 'uit de kerk' gestapt. En ik lees in De Standaard in een lezersbrief dat de schrijver ervan hetzelfde doet. En kardinaal Danneels en premier Herman Van Rompuy, notoire katholieken, hebben luidkeels een beslissing van de paus afgekeurd. Want wàt heeft de paus gedaan op een moment dat de sekte van de holocausters handen te kort kwam in de Vlaamse media om het antisemitische gaslek in Antwerpen en de antisemitische forel van Hitler uit te spuwen: een holocaustontkennende bisschop weer binnenhalen in de moederschoot van de Kerk. Slecht getimed, Ratzinger. En dan zelf nog durven ontkennen dat je wist dat die bisschop een ontkenner was: een verdoezelingsgedrag waar senator Leterme een puntje aan kan zuigen. Dirk Verhofstadt in DM (9/2) wist wel beter.(°)

Holocauster Reynebeau in De Standaard (10/2) doet daar uiteraard zijn tierisch ernstige zegje over, over het gebrek aan ethiek van de paus, die het negationisme minder belangrijk acht dan de 'eenheid van de kerk' (en in een bijna natuurlijke logica eindigt hij met de Vlaamse Beweging en haar extremistische uitwassen, zo kennen we onze Marc), maar ik verkies in dit geval toch het Krollse commentaar, zonder uithalen naar de eigen roots.

Goed bezig dus, Ratzinger, het instituut dat al eeuwen lang vrouwen in een minderwaardige positie plaatst (en ten bewijze van hun leeghoofdigheid zijn deze minderwaardige wezens de trouwste kerkgangers geweest, moeten we er eerlijkheidshalve aan toevoegen), begint leeg te lopen. Ik ben wellicht te optimistisch, maar het gejuich aan de Pleinlaan is me wat naar het hoofd gestegen. Misschien kan dit zaakje met één negationistisch bisschopje wel al die vrouwen tot het besef van eigenwaarde brengen, mét vertrek uit De Kerk. (Ik weet het, Reynebeau, ik heb geen ethiek, voor mij zijn die miljoenen vrouwen belangrijker dan een onnozele holocaustontkenner.)

Laat ik eens de advocaat van de duivel spelen, die de weifelaars de benen vanonder het lijf jaagt, en hen doet spurten richting Roomse moederschoot, met knoflookkransen en houten pieken, luid schreeuwend: "Vade retro Satanas!" Vooruit, Félicien, doe je ding nog eens.


---------------------------------------------
(°) 'Skogul' heet het lege scherm dat ik krijg als ik een eerste keer op de link naar DM geklikt heb. Als ik dan op het adres bovenaan ga staan en op Enter druk, zie ik de Morgenpagina verschijnen (?) Misschien werkt het bij u direct.

Vermassen: psychopaat of niet?

Taal is ambigu.
Daarom lijkt het mij redelijk dat ik verduidelijk dat wat u (naar alle waarschijnlijkheid) dacht bij deze titel niet is wat ik bedoelde. Ik stelde een vraag aan Jef Vermassen.

Want toen hij uitgebreid geïnterviewd werd tijdens de zaak van Hans Van Themsche, ging hij voluit voor diens toerekeningsvatbaarheid. Het waren Vlaams-racistische moorden, en zoiets gebeurt bij volle bewustzijn en in aanwezigheid van alle geestelijke vermogens. In mijn lekenopinie was het neerschieten van een onbekende baby en twee onbekende vrouwen, die er allochtoon uitzagen, niet iets wat je bij je volle verstand doet, ook niet als je een racist bent tot in de kist. Maar zijn zienswijze heeft het gehaald en Van Themsche is veroordeeld als een toerekeningsvatbaar persoon. En wat verklaart Vermassen na het verdict? "Het was een echte psychopaat". Ik moet hier op mijn herinnering afgaan, het was een televisie-interview, maar het is een uitspraak die toen door de enormiteit van de contradictie een gat gebrand heeft in mijn harde schijf.

In ons rechtsbestel namelijk zijn psychopaten niet toerekeningsvatbaar en worden zonder gevangenisstraf voor altijd opgesloten in 'de psychiatrie'.

En nu hebben we hetzelfde. Jonge vent vermoordt onbekende baby's en en een volwassene. Het (toevallige?) verschil is dat zij niet allochtoon zijn. En wat verklaart Vermassen? Beide daders, Van Themsche en De Gelder, zijn bijna identiek te noemen, op twee verschillen na: het kogelvrije vest en de zelfmoordwens. De gepleegde feiten zijn identiek. De intentionaliteit van de jonge moordenaars is identiek.

Beiden dus toerekeningsvatbaar, Vermassen?

In DM, 24/1, blijft de meester omzichtig in zijn analyse: "Als uit onderzoek zou blijken dat de man geestesziek is, moeten we voorzichtig blijven. Van een waanzinnige mag je namelijk een waanzinnig profiel verwachten". Hoe juist, als dat een algemeen geldige uitspraak zou zijn.

Van Gelder dus niet toerekeningsvatbaar? Moet Van Themsche dan misschien een herziening van zijn proces krijgen? Of heeft Van Themsches ziekte van Asperger onvoldoende geesteszieke geldigheid in het licht van zijn racisme, waardoor de volgens u, Vermassen, bijna identieke moorddadigheid toch niet identiek is?

Wij zullen met interesse uw duiding in de media blijven volgen.

Maskerade

Ik weet niet of het met de overgang van oud naar nieuw te maken heeft of met het schrale winterlicht, maar ik krijg het gevoel dat het afpellen van de schillen waaronder de Waarheid verscholen zit niet lijkt op te houden, als er al zoiets als waarheid bestaat. En wat ik de afgelopen week te horen en te lezen gekregen heb van allerlei plaatselijke autoriteiten heeft de ijver bij dat pellen niet vooruit geholpen.

De Morgen is natuurlijk geen autoriteit, maar als aanloopje nuttig. Bij het plaatje hiernaast stond de verduidelijkende tekst 'Het was Rachida Dati niet aan te zien dat ze net bevallen was'. Hoezo? Haar keizersnede is op deze foto inderdaad niet te zien, maar dat lijkt me niet de suggestie te zijn. Pieter Dumon (schrijver dezes) behoort blijkbaar tot het legioen dat zich een bevallen moeder voorstelt als een uitgewrongen dweil die zelfs vijf dagen na de bevalling nauwelijks op haar benen kan staan. Hij was wel zo slim zich door een Autoriteit te laten tegenspreken.

'Fysiek is zo'n snelle werkhervatting perfect mogelijk', zegt Marleen Temmerman, gynaecologe van het UZ Gent. 'Maar verstandig lijkt het me toch niet. Bovendien heeft een minister een belangrijke voorbeeldfunctie. Dati laat uitschijnen dat moeders die langer thuisblijven kleinzerig zijn. Over dat fysieke, kijk, dat is de autoriteit die spreekt zoals ik het verwacht. Het kan. Na een week het werk hervatten. Fact. Maar in plaats van haar kous nu netjes af te kanten begint Marleen aan een broddellapje met 'sociale inslag', door gewone mensen stoken en achterklap genoemd:

Dati wil zich voordoen als een 'straffe madam', waardoor ze andere moeders kleineert (wàt een immoreel gedrag); door haar actie zet Dati het verworven recht van 18 weken bevallingsverlof op de helling, want "als zij al na vijf dagen opnieuw aan de slag gaat, waarom kunnen alle vrouwen dat dan niet? Maar zo simpel is het niet. Dati heeft hoogstwaarschijnlijk een batterij aan personeelsleden in dienst die haar het leven zo makkelijk mogelijk maken, een doorsnee vrouw heeft die luxe niet". Luxe, Marleen? 18 weken bevallingsverlof plus daarna hetzelfde doen als Dati, nl. aan de slag gaan, dàt noem ik luxe.

Ik houd het vandaag maar bij de autoriteiten van De Morgen. Met name Lucas Catherine (= antiracistische, multiculturele islamkenner). Wat schreef hij vorige maandag i.v.m. het Gaza-offensief? "Ondertussen bombarderen Tzipi Livni en Ehud Barak (-) massaal verder, hopend dat Hamas verdwijnt, maar vooral zeker dat hun optreden hen massaal stemmen zal opleveren bij de verkiezingen volgende maand. Veel moraliteit moet je van hen niet verwachten, het zijn Oost-Europese kolonisten van de tweede generatie."

Ik had toch al mijn twijfels over Lucas' antiracistische inborst.

Ja, dat was een heftige bladzijde, daar op die maandag: vlak onder Lucas kon je een Gedachte van Rudy Aernoudt vinden. Wat, u vindt dat geen autoriteit? Maar dan toch een soort held? Rudy Aernoudt = klokkenluidende eerlijkheid, ambtenaarlijke oprechtheid. Hij had bij mij het voordeel van de twijfel.

Had, want terwijl ik zijn discours over de pre- en postmoderne filosofie wegkauwde (wat is die man eigenlijk van opleiding?) begon me meer en meer de twijfel te bekruipen. Beweren dat de sofisten Plato napraatten in een 'foute' context, daar kun je bij Morgenlezers waarschijnlijk ver mee komen, maar toch niet bij allemaal. Wat als zijn klokkengelui aan dezelfde anachronismen lijdt als zijn filosofische discours? Rudy kwam bij Plato terecht via een vurig pleidooi voor Derrida's witte tekstlekken versus Etienne Vermeersch met diens boek over de wijsbegeerte. Ik kende het begrip nog niet - er is altijd wel iets dat ik liever lees dan Derrida - maar er wordt het niet-geschrevene mee bedoeld, dat soms meer betekenis heeft dan geschreven tekst. In dat verband moet Rudy als Derridadiscipel denkelijk nog heel hard oefenen, want ik heb geen lekken gevonden, en een stevig lek zou hier van pas gekomen zijn.

Zoals dat gaat met Gedachten werd er een wedergedachte ingezonden, die De Morgen trouw plaatste. Etienne Vermeersch' Autoriteit heeft toegang tot iedere lezersrubriek. Hij wist dat blijkbaar ook, dat van Plato en de sofisten, maar verder dan "Wie ons boek gelezen heeft zal geen kemel van formaat schieten zoals de opvatting dat de sofisten de woorden van Plato herhaalden. Na zo'n blunder mag men van mij geen discussie ten gronde verwachten" ging hij niet. En de volksopvoeding dan, professor? Nu weten de Morgenlezers nóg niet hoe de vork aan de steel zit. Maar eigenlijk knaagt een ander, klein, opmerkinkje aan mijn bewondering voor de grijze eminentie. Hij zegt: "Ik ben geen 'hoofdauteur' van ons manifest (nl. van de Gravensteengroep): mijn naam stond vooraan vanwege de omgekeerde alfabetische rangschikking". Omgekeerde alfabetische rangschikking? Waarom zou een mens zich daar mee bezig houden? Behalve wanneer je zeker weet dat je daardoor het Grootste Intellect van Vlaanderen boven aan de lijst krijgt staan?

Met de radio is het wat moeilijker. Je hoort iets en het is alweer voorbij. Je kunt nergens even nakijken of je het wel goed gehoord hebt, toch niet met een reclameboodschap. En toch meen ik gehoord te hebben dat ze op De Zevende Dag het nieuws maken. Een paar keer deze week. "Wij maken het nieuws op De Zevende Dag". Als ik het echt goed gehoord heb, dan kwam deze week vanonder de schillen eindelijk een waar gelaat te voorschijn. Ik hoor het wel van u, als ik het mis heb.

Doorstart

'Start' is aanvang slechts,
bereikt dus nooit het einddoel.
O wijze Zeno.

"Gladjanus Leugenaar," sprak Meester Haikoe, terwijl hij zich van het bord naar de klas keerde, "zal dit semester in de strafstudie doorbrengen en een ontslakkingskuur volgen tot hij zuiver op de graat is. Gladjanus Ritselaar komt nu onmiddellijk en in het vervolg vooraan in de klas zitten, op de pupiter van de Meester, zodat wij hem allemaal goed in de gaten kunnen houden. En, " - de kraaloogjes van Meester Haikoe priemden dreigend de klas in - "of wij Poppe Mieke na haar fugue nog in de school kunnen handhaven, daar heb ik ernstige twijfels over. Dus knoop dit goed in jullie oren: vluchten kan niet meer. - Aan het werk nu. Doorstarten."

Een akelige droom vervliedt bij het wakker worden. De werkelijkheid is oneindig wonderlijker. Ik mag van de ene week op de andere geloven dat een incompetente regering die zich met niets bezig hield en dit een start noemde, nu een competente regering is die zich met hetzelfde bezig houdt en dit een doorstart noemt. Een contradictio in terminis waarnaast Zeno's paradox klein bier is.

"Reality is that which, when you stop believing in it, doesn't go away."

Zondagsvissers

Vóór mij liggen twee weekendkranten, op mijn scherm nog een andere, met hetzelfde item over een man die vorige week veroordeeld is tot vier maanden voorwaardelijke gevangenisstraf én een geldboete van €1000. Waaraan is hij schuldig bevonden? Hij heeft gedacht en die gedachten in het openbaar, op de Nederlandse televisie, geuit. Op 26 februari 2001.

'Het vervolgen en wegslepen (van Joden, nvdr) is systematisch gebeurd. Maar of het gepland is dat ze allemaal zouden sterven tijdens de oorlog, is een andere kwestie.'
En het cijfer van 6,5 miljoen doden?
'Dat wordt voortdurend betwist. (...) Er zijn veel erge dingen gebeurd: met Joden, met zigeuners, hoor ik, en ook met homo's, naar het schijnt. Maar of de cijfers precies zo zijn, is een heel andere kwestie. Daar hebben velen over geschreven en veel verschillende cijfers zijn genoemd.'
Dus u twijfelt aan de systematiek?
'Van de uitroeiing.'

Dit citaat uit B. Brinckmans atypisch beheerst geschreven (ja, inderdaad) artikel in De Standaard geeft vraag en antwoord weer tijdens de Netwerkuitzending met Roeland Raes. Leg daar pagina 13 van De Morgen naast en u zult onmiddellijk begrijpen wat ik hierboven met beheerst bedoelde. Het DM-stukje van Tom Cochez is weer maar eens gesteld in het chaotisch-paniekerige proza dat die krant overvalt als het VB in het geding is en waar je geen kop en staart aan kunt krijgen. Ik heb er wel een nieuw element gevonden: Raes twijfelde openlijk aan de echtheid van het dagboek van Anne Frank.

En omdat ik het gevoel had van: voor dit soort uitspraken van persoonlijke meningen kun je toch niet veroordeeld worden, waarschijnlijk hebben ze in de krant nog iets weggelaten, ben ik nog eens naar De Tijd gaan kijken, driemaal is scheepsrecht. En ja, dit is superieure krantenberichtgeving, pet af. Neutraal, terzake, volledige informatie over de redenering die achter de veroordeling steekt, weergave van de verschillende invalshoeken. Je kunt tegelijk checken welke elementen de kwaliteitskranten niet nodig vonden te vermelden.

En ja, helaas, in België kun je voor het uiten van een persoonlijke mening vervolgd worden op grond van een wet die de door ons verkozenen in een moment van onbegrijpelijke en uiterste zinsverbijstering gestemd hebben. (En dan klagen diezelfde personen dat er zoveel antipolitiek onder de mensen is.) Over een korte periode in de geschiedenis van de mens mag niets ontkend of gerelativeerd worden dat officieel als waar te (geschiedenis-)boek staat. Op straffe van.

Geloof je niet dat de Amerikanen op de maan geland zijn, denk je dat dit een Amerikaans complot is om de wereld te bedriegen? Ga je gang, schreeuw het uit, bijna iedereen zal zijn schouders ophalen. Maar beweren dat het dagboek van Anne Frank een fake is: pas op - ook al haalt een normaal mens daar toch ook alleen maar zijn schouders voor op, als hij het er niet mee eens is. Want doen alsof het een hoofdzonde is, dàt is het begin van de sacralisering van gebeurtenissen uit het verleden, waarmee je revisionisten en negationisten (de termen moesten eens vallen) op een voetstuk plaatst waar ze niet thuishoren. En door dit te doen winnen revisionistenjagers ook weer aan sérieux, ik zou bijna zeggen: iedereen tevreden.

Het 'relativeren', waarmee de heer Raes zich zo gedreven bezig houdt, komt mij absurd en onbegrijpelijk over, maar hetzelfde gevoel krijg ik bij waarzeggerij, kwakzalverij en de getuigen van Jehova. Of bij Mark Peeters. Gewoon negeren helpt, denk ik dan, en na een tijd zal al dat geschiedenisgedoe met de geschiedenis mee weg zinken in de grote geschiedenisput.

Maar dat heeft de revisionistenjagende sérieux van het eveneens gedreven CGKR niet zo begrepen. Ze zijn 'tevreden met de uitspraak'. Tevreden dus met het fnuiken van een vrije (zij het een volgens mij absurde) meningsuiting. Wàt een theater om zo'n mager visje aan de haak te slaan voor een bedrag van €1000. Terwijl het echte werk levensgroot en triomfantelijk uitdagend (wie doet mij wat?) pal voor hun neus staat. En toch lijken zij het niet te zien. Een blindehoekspiegel zou misschien wonderen kunnen verrichten. Maar:

Wat baten kaars en bril
als den uil niet zien en wil?

Beste CGKR, zal ik u nu eens een écht vette vis toesteken? Waarmee u niet alleen maar een individu dwarszit, maar daarnaast nog heel wat mensen echt gelukkig kunt maken? Met uw strijd voor Gelijkheid van Kansen, in dit geval in de Belgische afdeling van een machtige wereldomvattende international company?

Wat had u gedacht van Godfried kardinaal Danneels? Weet u dat die nog altijd een policy voert van vrouwenuitsluiting bij de jobs in zijn bedrijf? Dat lijkt mij een majeure overtreding van de wetten van het Belgische volk. Een massale discriminatie. Het echte werk. Het is maar een hint.

Socialistische propaganda

Ik heb De Croo nog gekend als Minister van Onderwijs. Toen heette dat Nationale Opvoeding. Gewetensvol nam hij die taak waar, mét het voorstel de leerplicht te verlagen tot vijf jaar. Heel moeder-aan-de-haardminnend België kreeg hij over zich heen. Ik vond dat niet zo'n gek idee, maar ik had dan nog geen kinderen. En toen ik ze had stuurde ik ze al vanaf tweeëneenhalf naar school, zonder leerplicht. Grandioos, die kleuterjuffen.

Tot daar het stukje waardering dat ik voor De Croo kon opbrengen. Als hij zijn mond maar niet had opengedaan. 'Iedere vakleraar is in de eerste plaats een leraar moedertaal' was toen de leuze. 'We moeten onze kinderen correct Nederlands leren spreken'. En wie brabbelde bij officiële onderwijsgelegenheden het meest schabouwelijke koeterwaals? Juist. Heel het lerarendom zonk en masse en iedere keer opnieuw in de grond van plaatsvervangende schaamte.

Vergeleken met zijn studievrienden van de ULB vond hij zichzelf ongetwijfeld perfect tweetalig. En misschien is het een liberale trek, dat gebrek aan zelfkritiek. Herinnert u zich nog Karel Poma als minister van Cultuur? Die had aan zijn universiteit Gent waarschijnlijk nog nooit van ABN gehoord, wàt een dialecttaaltje kwam uit die ministeriële mond.

Nee, dan Frank Vandenbroucke, die Onderwijs er maar bij neemt (naast Werk en het Vice-ministerpresidentschap) en er toch in slaagt correct Nederlands te spreken en te schrijven. Dit weekend stond er in De Morgen, de spreekbuis van zijn politieke overtuiging, nog een opiniestukje van zijn hand. Goed opgebouwd, goed geformuleerd, met heel wat rake en sociaal bewogen ideeën over de schoolloopbaan van onze kinderen. Even gewetensvol als De Croo, maar dan sociaaldemocratisch ('socialistisch' wordt niet meer gebruikt, dat klinkt te proletarisch). Hier is werk voor sociaaldemocraten, betoogt hij, in verband met de grote ongelijkheid in kansen om een diploma te halen. En even verder: die bittere smaak van ongelijkheid speelt een rol in politieke vervreemding en rechts-populisme. Sociaaldemocraten moeten daarop antwoorden.

Ik dacht wel bij mezelf: waarom alleen sociaal-democraten? En wie bedoelt hij met die (zeker niet socialistische) rechtspopulisten? Ik kan het wel raden natuurlijk, dat zijn die politieke concurrenten die eveneens democratisch verkozen zijn. Maar goed, dit artikel, een verkorte versie van een veel langer 'essay', is bedoeld als oppepper voor zijn in de polls sterk tanend partijtje. In de laatste paragraaf van het essay spreekt hij daar troostende woorden over en roept hij zijn sp.a-genoten op tot bezinning.

Normaal toch, een politicus die zijn geloofsgenoten aanvuurt en en passant de politieke tegenstanders even demoniseert? Niks aan de hand toch?

Jawel, en veel. Want wààr vind ik deze teksten op het internet?Inderdaad, daar. Moet een minister in zijn functie niet alle partijdigheid vergeten, en neutraal in het belang van iedere burger handelen en spreken? Frank vindt blijkbaar van niet en denkt waarschijnlijk dat zijn ministerie een tweede sp.a-partijbureau is vanwaar de socialistische propaganda de wereld ingestuurd kan worden.

Tot daar de gewetensvolheid.

Brinckman is back

Het oorbelletje glinstert weer in de gangen van De Standaard!

Een complete verrassing voor de Wetstraatjongens, die come-back van de Chief. Maar de electriciteit knetterde onmiddelijk binnen het team als vanouds, de potloden werden geslepen en de archiefkasten met de stijlboeken (waaronder het platgelezen 'Hoe schrijf ik een goede keukenmeidenroman?') zwaaiden uitnodigend open.

Een klein beetje wennen was het wel weer, zo'n overschakeling naar ongebreidelde creativiteit. Maar Guy Tegenbos heeft toch al een verdienstelijke poging achter de rug. Lezen wij vandaag op p.2:

Kleine aparte partijtjes hebben een hoogst onzekere toekomst en kunnen nauwelijks wegen. Ze gedragen zich beter als de mannetjes van bepaalde spinsoorten waarvan het instinct zegt dat apart, in je dooie eentje voortleven, geen toekomst biedt.
Ze weten dat ze het risico lopen meteen na de bevruchting te worden opgegeten door het vrouwtje, maar hebben ook de zekerheid dat ze nadien duizendvoudig zullen voortleven in een talrijk nageslacht. Dat is de beste strategie voor kleine partijen als N-VA en Vl.Pro. en maakt goed bestuur doorgaans onmogelijk.
Dat is ook het best voor land en deelstaat. Een te versnipperd politiek landschap remt het goed bestuur.

Entomologische beeldspraak, pakkend! Die reminiscenties oproept aan de aloude Vlaamse dynamiek - Vlaanderen zendt zijn zonen uit. Maar blijkbaar is het niet allemaal koek en ei daar op de redactie. Een jaloersig iemand van De Standaard on-line heeft erin zitten schrappen en veranderen: 'Dat is de beste strategie voor kleine partijen als N-VA en Vl.Pro. Hun gedachtegoed overleeft dan'.

Wim Winckelmans had het er wat moeilijker mee, maar je kunt niet zeggen dat hij zijn best niet gedaan heeft. Want deze speurneus had toch maar een primeur ontdekt. Jammer dat zijn reflexen nog zo roestig waren, anders had hij er wel een sensatiekop van gemaakt. Lees zelf maar, op p.6:

De burgemeester van Wezembeek-Oppem, François Van Hoobrouck (MR), voert het verzet nog op. 'De beslissing van Keulen is een echte oorlogsverklaring', reageert hij. 'De herhaaldelijke schendingen door de Vlaamse regering van de federale wetten verplichten ons om ons standpunt te behouden. We laten ons opnieuw voordragen als kandidaat-minister.'

Maar laten we de Meester van deze kwaliteitskrant zelf aan het woord.

'Het Paleis kost geld', constateert hij (p.26). En het is weer puur genieten, Brinckman is écht back:

Al worstelt de discussie met een zwaar verleden.-
Het Belgische koningshuis geniet een dubbele financiering.-
De discussie kristalliseert zich rond de reikwijdte van de civiele lijst.-
Ook andere overheidsdiensten betalen al dan niet openlijk mee.-
Het schrijnend gebrek aan urgentie heeft daar zeker mee te maken. Alsof de politieke wereld in tijden van economische en communautaire crisis niets beters te doen heeft dan zich te buigen over het inkomen van de koninklijke familie.-
Ingewijden vertellen dat deze keer zelfs de koning aandringt op heldere afspraken. Of het klopt, weten we dus niet.

Een onvriendelijk mens zou bij dit laatste kunnen vragen waarom hij dat dan schrijft, maar dat is dan iemand die totaal niets begrijpt van de kunst van het innuendo waarin BB de onbetwiste grootmeester is.

Surrealistische beeldspraak, woordendoolhoven zonder uitgang, creatieve drogredeneringen, zwaarbeladen insinuaties, spannende onjuistheden, postmoderne logica - er liggen nog juweeltjes op ons te wachten.

Een atmosfeer van intellectuele stagnatie

Bovenstaande titel komt uit de Utrechtlezing van Hans Jansen van 7 november 2008, 'De overbrugbaarheid van de kloof tussen de Islam en het Westen'. Ieder commentaar welkom dat hier een speld tussen kan krijgen. Ik kan dat niet, maar ik ben dan ook een leek in het onderwerp. Een uitstekend geschreven tekst.
(En hier hoort de ondertitel bij: 'Lees maar, er staat wat er staat'.)

Kleiner dan een w.c.-papiertje

Geen politiemacht ter wereld is zo uitgebreid in beeld gebracht als de Amerikaanse. Die van de US of A. Iedereen kent hun ondervragingsmethodes. Waaronder de good cop bad cop-tactiek. De 'waarheid' kan een politieman vaak via een omweg te weten komen. Maak de ondervraagde bang door een bullebak van een politieman, en zorg dat er ook een 'sympathieke' politieman aanwezig is, zodat hij zich daar veilig voelt en snel zijn verhaal vertelt. Met dezelfde tactiek kan een spreker zijn gehoor zo manipuleren, dat het zich soepeltjes achter zijn opvattingen schaart: presenteer eerst een extreem, duidelijk onaanvaardbaar, alternatief en daarna een redelijk klinkend (uiteraard je eigen) alternatief. En haal de buit binnen.

Een ietwat andere, maar verwante, methode is het 'links slaan om rechts te weten'. Ik hoorde deze uitdrukking lang geleden voor het eerst uit de mond van een West-Vlaamse vriend. Sindsdien heb ik het niet meer gehoord, maar ik vind het nog altijd een sterke psychologische waarheid bezitten. Zie jie van Bruhhe, zet joen van achter. Maar neen ek, ek zien van Knokke, en kzet mien nie van achter!

Hoe kom je nu achter waarheid of leugen in het dagelijkse, never ending, geschrijf in onze kranten? Want, om met Plato te spreken, papier geeft geen antwoord als je het een vraag stelt. Uit de tweede hand vind je vaak verhelderende inzichten in heel wat blogs - mogen ze het eeuwige leven hebben - die het geërgerd intellect voldoening geven dank zij hun eigen kennis ter zake, hun analyse en de gedrevenheid om hun bevindingen aan den volke kond te doen. Maar hoe pak je dat als niet ter zake kundige zelf aan?

Het gebeurt niet actief, het overkomt ieder van ons. Het heeft te maken met herinnering. Niet met mentale archivering, dat is te actief uitgedrukt, maar eerder met iets dat weer in het bewustzijn komt bovendrijven, wat als een virus onopgemerkt in de krochten van je breincomputer huisde. Het 'vergetene' staat ineens levensgroot weer voor je door toedoen van een, in dit geval, krantenbericht. Zoals vorige week. Een berichtje in De Standaard van 13 november jl. bracht een gelijkaardig bericht van 15 november vorig jaar weer naar de oppervlakte.

Om het eens met plaatjes te zeggen (in chronologische volgorde):

















Een artikel is als een argument van de krant, bedoeld om de lezer te overtuigen - zoals onze spreker van in het begin. Het stuk over Peter Vandermeersch (Marketeer van het Jaar 2007) besloeg een volle krantenpagina, met nog wat uitzaaiingen in dezelfde en de daaropvolgende kranten. Het stuk over Saskia Schatteman (marketeer van het jaar 2008) is niet groot genoeg om aan de haak in de plee van mijn nonkel boer te hangen, bij het pak kranten-wc-papier, geknipt ter grootte van een half A5-je, dat op die manier zuinig gerecycleerd werd - ik zie het onze milieujongens niet meer doen.

Terzake. Eigenlijk hoef ik niet meer links te slaan om rechts te weten: ze staan hier alletwee voor mijn neus. En links zegt mij: kijk eens hoe groot en belangrijk ik ben, rechts: kijk eens hoe nietig en onbelangrijk ik ben. De vraag is: is het good-cop-bad-cop-principe hierop van toepassing? Is er een bullebak? Een extreem onaanvaardbaar argument? Dat kunnen we weten als er een aanvaardbaar argument volgt. Maar nee, dat volgt dus niet.

En zo is toch de Waarheid komen bovendrijven: 'Marketeer van het Jaar' is een relatief begrip. Een kameleon. Van toepassing op de hoofdredacteur van De Standaard wordt hij stralend helder (zonnebril opzetten) en blaast hij zich op als een kikker die op barsten staat. Bij Saskia Schatteman van De Lijn schrompelt hij en wringt hij zich in het benepen kleurloze DS-vrouwenkeurslijf.

Doorspoelen.

Déjà vu

Ik vermoed dat wat ik nu ga vertellen op ongeloof onthaald zal worden en sommigen zullen het wel bij de stadslegenden onderbrengen. Mij lijkt het heel plausibel en het is me trouwens voor waar bevestigd door een collega van een andere school. Toen daar de ambitieuze jonge collega, die bij de directie de favoriet was voor het opstellen van de lesrooster en daartoe altijd enige weken vrij van klas werd gemaakt ('moeilijk! het resultaat zal helaas niet iedereen gelukkig kunnen maken'), zich ziek meldde en de roosteronbekwaamheid van de directeur al snel duidelijk werd (maar dat verraste niemand), verklaarden twee oude rotten in het onderwijsvak, de menopauze voorbij en dus in de 'uitbolfase', zich toch bereid hun breiwerk even te laten liggen om hem te depanneren. Op hun vrije woensdagmiddag, rijkelijk voorzien van koffie, pateekes en sigaretten, produceerden zij een rooster dat de volgende dag inging en waar iedereen tevreden mee was.

(Voor de onderwijsleek: een lesrooster gaat niet over lessen, maar over vrije halve dagen.)

De roosterverantwoordelijke op mijn school werd nooit ziek en had enkele kinderen in de babysitleeftijd. Het roosteren gebeurde dan ook erg simpel: eerst gingen de vrije halve dagen van de collega's met beschikbare baby's erin, daarna die van een paar taaie rechthebbenden, et après ceux le déluge. (De directeur vond het heel oncollegiaal als men hier iets over zei.)

Ik was nog jong en dacht in termen van 'eerlijk management', maar, zoals het hoort op een school, ik leerde snel bij. En toen een pedagogisch adviseur mij weer wat later vroeg of ik nog iets wilde toevoegen aan zijn inspectieverslag (iets, wat hij misschien vergeten zou zijn) voor hij het instuurde, was ik dus niet verrast, want ik wist dat hij een paar hand- en spandiensten van mij verwachtte.

Tja, hoe wordt trouwens een onderwijsinspecteur onderwijsinspecteur? Ik stond op dat moment toevallig net langs de lijn te kijken en leerde weer bij. Dat ging zo:

...Een onderwijsinspecteur gaat op rust.
Dringend fris jong, maar vooral ook bekwaam, bloed gezocht om deze eigenlijk onvervangbare functionaris op te volgen. Functionaris' dochter heeft een vriendin in dezelfde branche als paps, die wordt aangezocht (briljant, man!) om tijdelijk en in detachering functionaris bij te staan bij wat extra werk. Opvolgingsexamens onthullen een spannende race tussen bekwame (ook meer ervaren dan vriendin) kandidaten. Vriendin behaalt de medaille, want zij heeft al ervaring opgedaan binnen de dienst.

Verwacht dus niet dat een oude onderwijsrot compleet van de kook raakt als hij leest dat de Brusselse korpschef politie Guido Van Wymersch 'is tussengekomen bij zijn eigen benoeming. Aan de selectiecommissie, die tussen hem en David Yansenne moest kiezen, heeft hij toen 'tekstsuggesties' gedaan. Minstens een deel van zijn teksten is in de uiteindelijke beoordeling over hemzelf verschenen. Als verdediging voerde Van Wymersch woensdagavond in een persbericht aan dat hij dat deed 'omdat dit hem gevraagd werd'. (DS) En trouwens, hij had meer ervaring dan de andere kandidaat, want hij was al jaren lid van de Brusselse politie, en genoot het vertrouwen van de burgemeester (N).

Of het allemaal klopt wat de media schrijven blijft nog de vraag, maar aan het verwachtingspatroon hebben zij zeker voldaan.

Rekenen

Ik ben naar school geweest toen de god die je alles bijbracht wat je in deze maatschappij nodig hebt om te overleven nog onderwijzer heette. En toen één van de pijlers waarop dit titanenwerk steunde nog de sterke merknaam rekenen droeg. Nu, in naam van de gelijkheid, zitten zij verwerkt in een eenheidsworst met het etiket 'leraar' en 'wiskunde'.

Die opvoeding speelt mij nog altijd parten.

Een paar tiental jaar geleden, toen statistieken deel begonnen uit te maken van de duiding in de kranten en andere media, voelde ik wel aan dat aanvullende instructie nodig was om bij te blijven. Een cursus Statistiek voor wetenschappelijke dummy's, ingericht in een universiteit vlakbij, leerde mij het nodige om de krant weer te kunnen lezen. De prof, vrede en eeuwige dankbaarheid zij met hem, had ons geleerd dat je met 'statistiek' alles kunt verklaren.

Statistici doen ongetwijfeld hun best om zo objectief mogelijk van alles in kaart te brengen. Het zou oneerlijk zijn hen op voorhand te beschuldigen van 'manipulatie'. Waar het op aan komt is dat zij je van voldoende gegevens voorzien om te begrijpen in welke geest zij een bepaald onderzoek gedaan hebben. Waardoor jijzelf kunt begrijpen in welk perspectief je hun bevindingen moet plaatsen.

Maar soms komt die lagere school weer de kop op steken. Optellen en aftrekken, tafels van vermenigvuldiging: vóór het tijdperk van de rekenmachines was dit een absoluut noodzakelijk onderdeel van de vorming van je persoonlijkheid. En dan krijg je die innerlijke strijd tussen Statistische Gegevens en Lagereschoolse Rekensommen.

Ik ben er dus niet uitgeraakt toen ik las: 'Op de vraag Wie wilt u de komende maanden een belangrijke rol zien spelen? antwoordde 40 procent van de 2.000 ondervraagden Jean-Marie Dedecker. De Vlaamse minister-president Kris Peeters (36 procent), ex-premier Guy Verhofstadt (34 procent) en premier Yves Leterme (32 procent - bij vorige peiling nog nummer 1) volgen op afstand.' ('Dedecker groter dan belang' De Standaard 04/10)

GVD

Men zegt dat keurige heren en dames soms, op de operatietafel onder narcose, onbetamelijke praat uitslaan waarvan zelfs een door de wol geverfde verpleegster moet blozen - maar de operatie moet toch doorgaan. Kom je dergelijke vuilbekkerij tegen bij een Brusselmans, een Verhulst, dan gooi je het vod onverwijld in de vuilbak. Het boek.

Een psychologische theorie beweert dat we, om het maatschappelijk verkeer goed geölied te laten verlopen, een persona ophouden, die ons dat keurige imago verschaft. Valt het bewustzijn echter weg, dan verdwijnt die persona en komt de ruimte vrij voor onze échte, onderdrukte, zelf, en die manifesteert zich dan ongeremd. Het Jekyll en Hide-verhaal. Een ietwat pessimistische kijk op de mens.

Maar misschien is er hoop.

Neem nu de persona van Dimitri Verhulst. GVD-se Dimitri heeft een GVD-s boek geschreven over GVD-se dagen op een GVD-se bol. (U merkt dat mijn persona hier op 'ingeschakeld' staat. Ik ben klaarwakker.) Heel Humokopend Vlaanderen heeft het pocketje van 12 mm dik, winkelprijs €18,95, gratis bij de televisieprogramma's erbij gekregen. Dit ter inleiding, want ik weet dat u dit al weet. Radio en televisie hebben het de laatste dagen over niets anders gehad. Hoe is Dimitri onder die overweldigende aandacht?

Ik hoorde iemand dit op de VRT aan Dimitri vragen. Dimitri, persona ingeschakeld, zei bescheiden: 'Wel leuk, maar ik maak me geen illusies. Veel mensen zullen het boek wel ongelezen in de kast zetten. Hoeveel mensen die een boek van Umberto Eco kopen zouden dit al gelezen hebben?'. Dan kwam een wat moeilijker vraagje: 'Wat vindt u ervan dat de Vlaamse boekverkopers hun winst van dit succesboek afgepakt zien door Humo?' Dimitri, nog altijd klaarwakker, weer bescheiden: 'Och, weet je, ik speel hier eigenlijk maar een beperkte rol in het gebeuren, zo'n 20%, ik schrijf het boek alleen maar, en wat er daarna mee gebeurt trek ik mij eigenlijk niet aan, dat is iets voor andere partijen'.

In een moment van zwakte heb ik het GVD-s gratis humootje niet ongelezen gelaten, want Umberto Eco lees ik wél, dus moest ik logischerwijze Verhulst lezen, anders klopte er ergens iets niet in de vergelijking.

De flaptekst licht ons in dat het hier handelt om een Bildungsroman van de Evolutie, met een hoofdpersonage 'waarin we onszelf zo nu en dan zullen en moeten herkennen'. Daartoe heeft Dimitri een handigheidje ingebouwd: de hoofdpersoon heet 't, dat is mooi onzijdig. Blijkt dat 't hard bezig is met de evolutie.
'Overwint 't een volk, dan stelt 't zichzelf in de gelegenheid de plaatselijke vrouwen te dekken om de gedachten even te verzetten. De boog kan niet altijd gespannen staan. En niets zo deerniswekkend als een koppel volle ballen, dat bemoeilijkt de stap.' Ik was zo moe van het mijzelf herkennen dat ik niet meer tot het einde toe gecontroleerd heb of ik, pardon, 't, toch ook een koppel volle borsten had. Want anders lult die flaptekst maar wat voor zich uit.

Wat journalisten niet hebben kunnen loskrijgen was het bedrag dat Humo aan Dimitri uitbetaalt voor deze stunt. Hoe zou Humo het honorarium berekenen? Het gaat om een oplage van 300.000 (Ergens anders lees ik 123.000). Dat is dan een investering van 300.000 x €5 (een discountprijsje zal Humo van de uitgeverij wel gekregen hebben). Vraag 1: hoeveel exemplaren verkoopt Humo door de band? Vraag 2: hoeveel exemplaren gaat Humo nu méér verkopen? En interessante vraag 3: gaat Humo deze cijfers aan de Vlaamse neus hangen, zodat we de bestsellerwaarde van het GVD-se boek kunnen inschatten?
Sommige Vlaamse boekverkopers hebben hun voorraadje GVD's teruggestuurd naar de uitgeverij. Spijtig voor al die mensen die zich voor €18,95 een pocketje moeras hadden willen aanschaffen vol menstruatievocht, lijkvocht, blubber, bloed, drek, slijm - kom, lezer, leg uw persona even af en vul maar aan.

Maar, zoals ik zei, misschien daagt er daar juist een straaltje hoop, en klopt het pessimistische beeld niet, dat de psychologie van ons ophangt. Waarschijnlijk zullen we het nooit weten, maar stél even dat we Dimitri op de operatietafel mogen leggen en in een flink diepe narcose mogen brengen en hem zijn persona afpakken.
Wàt zouden we dan kunnen horen?

"In een klein stationnetje, 's morgens in de vroegte... Te Lourdes op de bergen verscheen in een grot... In de stille Kempen, op de purpren hei..."

Zou dat niet mooi zijn? Ons Dimitrietje, bevrijd van zijn persona, dat die psychologen fijn de broek af doet?

Herrenvolkof: waar was jìj, Mia Doornaert, op 19 september?

Wat leuter ik eigenlijk over een Islam die vrouwen onbelangrijk en minderwaardig verklaart, behalve als baarster en kinderoppas, en hen onzichtbaar maakt achter textiel, gordijnen en muren? Ik moet De Standaard van vandaag maar openslaan en zie, daar roept imam Vandermeersch de Belgenbroederschap op tot een confrontatie met zichzelf door middel van schoonheid ('beauty is truth, truth beauty' en daar kan België enkel beter van worden).

Vandermeersch heeft openbarende stemmen gehoord uit de mond van boodschapper Jan Fabre (Peter wordt gemakkelijk paranoïde als hij in de nabijheid is van een paus van de kunstkermis, zoals ik eerder heb kunnen constateren) en heeft zijn krant heel dik gemaakt om de profetie onder de gelovigen te verspreiden. In België heerst godsdienstvrijheid, dat is dus zijn goed recht. Wat hebben die vrouwen daar dan mee te maken? Goede vraag. Blader met mij mee, ik zal de vrouwen een ander kleurtje geven, dat vergemakkelijkt het lezen.

p. 1 foto Jan Fabre
p. 2 artikel Peter Vandermeersch over schoonheid, Peter Vantyghem interviewt Jan Fabre
p. 5 foto Jef Colruyt
p. 6 Geert Van der Speten interviewt twee kunstenaars, Johan Muyle en Johan Van Geluwe
p. 7 foto van deze kunstenaars
p. 8 Peter Vantyghem over Jacques Brel
p. 10 Maarten Beirens over muziek
p. 11 foto Eric Sleichim
p. 13 foto Bert Anciaux
p. 14 Geert Sels over cultuur op school
p. 15 foto Dirk Vander Eecken
p. 16 Wim Winckelmans interviewt Jean-Luc Dehaene
p. 17 foto van Jean-Luc Dehaene
p. 18 Peter De Lobel over rapport bemiddelaars
p. 20 Veerle Beel over jonge kinderen
p. 21 foto van twee schoolmeisjes
p. 22 Willy De Buck en Yves Barriez over het proces Adam G.
p. 23 foto van moeder met peuter
p. 24 interview met studente Elisa Van Coster
p. 25 foto van twee studentes
p. 26 Paul Geerts over de Floraliën
p. 28 Bernard Bulcke interviewt Jose Manuel Barroso
p. 29 foto van Jose Manuel Barroso
p. 30 bericht over Condoleezza Rice
p. 33 foto van Poldermoskee met gezamenlijk biddende mannen en vrouwen
p. 34 Rik Torfs over schoonheid
p. 35 foto van Albrecht Dürers zelfportret
p. 36 Marc Reynebeau over schoonheid
p. L1 Schrijvers over de schoonheid van België
p. L2 Koen Peeters over Gilles de Binche
p. L4 Thomas Gunzig over karakollen
p. L6 Leo Camerlynck over Brussel
p. L8 Al Galidi over het Belgisch accent
p. L10 Ingo Jacobs over het drielandenpunt
p. L12 Arnon Grunberg over duitstalig België
p. L14 Friedl over Hugo Matthysen
p. L15 foto van twee acteurs
p. L16 Eva Berghmans met Leesclub
p. E38 Pascal Sertyn over Dirk en Jan Pieter De Nul
p. E39 foto van Dirk en Jan Pieter De Nul
p. E41 foto van studente en twee studenten
p. E42 artikel over Mark Deweer
p. E43 foto van Mark Deweer
p. E44 Nico Tanghe over beurspaniek
p. E46 Luc Coppens over beleggen
p. E47 foto Ronny Van de Velde
p. E48 Jan Reyns met beurscommentaar
p. 53 foto van Hugo De Greef
p. 60 Dominique Minten over Jan Wauters
p. 61 foto van (vermoed ik) Jan Wauters
p. 62 Frank Van de Winkel interviewt Jan Mulder
p. 63 foto van Jan Mulder
p. 65 foto van Kaspar, Balthazar en Melchior
p. 67 foto van Marcel Habran
p. 72 foto van Jan Fabre

En vergeet niet de fotografen: Michiel Hendrycks, Ivan Put, Eric De Mildt, Pol De Wilde, Bart Dewaele, Katrijn Van Giel, Wouter Van Vooren, Eddy Van Ranst, Wim Daneels, Herman Ricour

Laat daar uw statistische-analyse-software maar eens lekker op los.
Míjn telraam levert alvast 32 artikels op waarvan 3 van de hand van een vrouw.
32 artikels waarvan 2 over met name genoemde vrouwen gaan, 13 over met name genoemde mannen.
38 foto's van 10 fotografen, waaronder 1 vrouw met 1 foto.
38 foto's waarvan 4 met als onderwerp 2 schoolmeisjes, 3 studentes en 1 moeder, en waarvan 19 foto's mannen (26 in totaal) als onderwerp hebben, met naam en toenaam, en twee studenten.

35 Mannen publiceerden, 4 vrouwen. Totale krantenoppervlakte voor deze vrouwen: 4 bladzijden van de 88.

Drie volgroeide vrouwen als redacteur en één fotografe, De Standaard begint gevaarlijk de feministische toer op te gaan. En dan nog zo'n bitch als Condoleezza Rice citeren, straks kennen onze zoete Vlaamse meisjes hun plaats niet meer. Kan één eenzame foto van moeder-en-kind hier wel tegenwerk tegen bieden?

Het zou allemaal de keus van Jan Fabre zijn. Hoe kritiekloos gaan de gepreconditioneerde collegejongens van De Standaard hier voor deze egoprofeet door de hypocriete knieën en plat op de buik. Zìj gaan toch niet geëmancipeerd doen in de nabijheid van deze kunstpaus? Als hij geen vrouwen in het kunstensegment van de Vlaamse samenleving de moeite waard vindt, dan zij toch ook niet? Of in het zakenleven? Of als schrijver? Of als sportgoeroe? Of als fotograaf?

En wij in het onderwijs de meisjes maar zand in de ogen strooien met ons geleuter over democratie. Die kinderen geloven tegenwoordig echt dat zij gelijkberechtigd en gelijkwaardig zijn én als gelijke behandeld zullen worden en niet doodgezwegen of genegeerd of eeuwig als schoolkind of moeder gecaseerd worden of onzichtbaar gemaakt.

Mia, Kim, Evita et les autres: op een verplichte boerkaretraite gestuurd?

"Die kan hem onmogelijk meer in de zeik zetten dan zijn huidige handlangers"

Iets wat soms een editoriaal wordt genoemd, in dit geval met de titel 'VAN TWEEEN EEN' - daarmee duidelijk makend dat een franstalig spellingsprogramma wordt gebruikt, want in het Nederlands zet je ook op hoofdletters accenten, waarvan deze titel het nut in negatieve vorm illustreert -, eindigde met bovenstaande uitspraak.

Op pagina twee van De Standaard van vandaag kunt u dit vinden. Die = de administratie, hem = minister Dewael, de handlangers = diens medewerkers.

Voelt u zich aangesproken? Deze Standaard had gisteren nog triomfantelijk aangekondigd dat hun leescijfers weer maar eens de hoogte in waren gegaan. Welke lezers? Die, die houden van een krant die 'in de zeik zetten' schrijft, maar wel de 'beste' opvoeding voor hun kinderen opeist, met hoogstaande onderwijzers, van wie men geen enkele zeik, schijt of kloten in hun taal tegenover de tedere spruiten zou dulden? Die kabinetsmedewerkers 'handlangers' noemt, zonder onderscheid des persoons? Voelt u zich aangesproken?

Ik heb helemaal geen speciale sympathie voor Dewael, maar dit noem ik riooljournalistiek en laster. De naam van de schrijver is Sturtewagen, Bart Sturtewagen.

Anamorfosewedstrijd

Op de interessante website van Koen Vervloesem vond ik een link naar Ars et Mathesis, dat dit jaar een wedstrijd 'Anamorfose in stoepkrijt' uitschrijft, met inzendingen zoals hieronder.
Erg benieuwd naar de inzendingen.

18-11-08
De prijswinnaar vindt u hier.

't Is nie mier wa 't gewist is

Iedereen vindt dat hij verstand heeft van onderwijs, omdat hij er zelf minstens 12 jaar in heeft doorgebracht. Enkelen van deze ervaringsdeskundigen mochten er in De Standaard (1/9) hun eigen baarlijke - zij het misschien uit zijn verband gerukte - nonsens over uitkramen, omdat zij BV's zijn. In plaats van zoiets dan snel met de mantel der liefde te bedekken heeft DS de manie ontwikkeld om er ter herkauwing een analyse - of is het synthese? - van te brengen in de schoolse geest van bis repetita placent. Denk aan het kladje van Brinckman na de keukenmeidenreeks 'De zestien is voor u'.

Deze keer mocht warhoofd Reynebeau het gehakte stro samenpersen tot in een notendopje. (DS 4/9) Alleen over het vak geschiedenis. Het is het klassieke wardopje geworden, mét de klassieke omwegen langs de holocaust, Auschwitz (met foto), antisemitisme, intolerantie... om tenslotte een touch-down te maken in het vertrouwde doel, bij monde van autoriteit J. De Witte: '... dat wie we vandaag “Vlaming", noemen, dat gisteren misschien nog niet was, en morgen, wie weet, niet meer zal zijn'.

Kijk, voor zo'n ingestampte deur hoef je geen geschiedenisboek open te doen, dat is een aloude volkse wijsheid: 't Is nie mier wa 't gewist is en 't zal noeit nie mer wurre waddet was. En wat bezielt die Reynebeau toch dat hij zijn zedepreken altijd opvult met geschiedenisfeitjes?
Kan niemand Reynebeau en De Witte eens ergens gaan aangeven op beschuldiging van verminking van wat ooit een boeiende en interessante studie was - die van de geschiedenis?

7/9 Ook de Nederlanders kunnen er aardig mee overweg, volgens het artikel van Hans Wansink in De Volkskrant van vandaag over het 'naoorlogse verzet van de linkse kerk' en het zwaarste wapen dat in de Nederlandse politieke cultuur beschikbaar is: de Tweede Wereldoorlog, zoals dat geanalyseerd wordt in 'Correct' van Herman Vuijsje.

Maior, minor, conclusio

In een messcherpe redenering heeft een Saoedische sjeik de positie van man en vrouw in dit ondermaanse in perspectief gezet. Een vrouw kan het huis maar verlaten als haar baas (in oud-vlaamse betekenis) daar toestemming toe geeft. Zoals een baas (modern Nederlands) aan zijn ondergeschikte. De verhelderende lichaamstaal bij het commentaar op het citaat uit de Surat Al-Nisa: "De man is voogd over de vrouw, omdat Allah hem meerderwaardig gemaakt heeft aan haar" - kan gevolgd worden in deze video.
Toch benieuwd wat onze mohammedaanse schoolmeisjes - bij wie ik altijd evenveel kritisch vermogen gevonden heb als bij hun medescholieren, gemiddeld en jongens inbegrepen - van deze uitspraak vinden. Intellectueel gesproken.

Hoe zou het nu eigenlijk gaan met Franz Pahl?

Na een hongerstaking van 9 dagen is Franz Pahl in een flauwte neergezegen voor het Museion van Bolzano. Dat was op 31 juli, waarna de Tiroolse politicus in het ziekenhuis opgenomen moest worden. Hij protesteerde met zijn actie tegen het tentoonstellen van een werk van Martin Kippenberger, uit de reeks 'Fred de Kikker', getiteld 'De voeten eerst'.

Het schandelijke werk moest onmiddellijk verwijderd worden, zeker nu de paus vlakbij in Bressanone op bezoek en vakantie kwam.

De directrice van het museum heeft het werk, dat aan de ingang hing, niet verwijderd, maar wel 'diplomatiek' verplaatst naar de derde verdieping. Nog net geen censuur? Wijlen Kippenberger had hier uiteraard geen zeg meer in. De Nederlandse Ellen Vroegh overkwam onlangs iets gelijkaardigs in een tentoonstelling in Huizen, waar haar 'aanstootgevende' naakten van de ingang naar het achterplan verhuisd moesten worden. Mohammedanen hadden bezwaar aangetekend - waar het gemeentebestuur gevolg aan had gegeven. Vroegh heeft haar werk uit de tentoonstelling gehaald, als protest.

Leuke parallel, met kunstenaars die blijkbaar tegen fundamentalistische schenen schoppen. En overheden die zwichten voor die publieke opinie. Waarna we met luid kabaal dit aanklagen als censuur. So what's new?
Nieuw blijkt te zijn dat Pahl de auteur is van een Die Islamische Überrumpelung, waarin hij het oprukken van het mohammedaanse fundamentalisme hekelt. Een beetje griezelig wel. Deze verdediger van de westerse ruimte tegen de mohammedaanse shariacensuur biedt als wisselmunt een fundamentalistisch christelijke censuur. En een jezuscartoon-rel.

En wij denken dat wij al wat verder stonden dan de mohammed-cartoonhysterie. Er is gelukkig toch een verschil: onze jezusverdediger probeert alleen zichzelf dood te hongeren (nu ja) en museumbezoekers in Bolzano hoeven geen schrik te hebben voor bommen in Lederhosen.

Het Zwitserse gevoel voor relativering

In de nasleep van vorig bericht signaleer ik nog even een artikel uit de Zwitserse Tages-Anzeiger van 08.08.08: 'Immer mehr Verschleierte in den Tourismuszentren'. Een bericht uit Interlaken. Daar zijn de toeristen uit de golfstaten meer dan ooit welkom, 'ook als de vrouwen hun gezicht bedekken. Want ze geven veel geld uit.' Na jaren van financieel 'toerisme' naar Genève (slechts mannen) komen de gasten uit de golfstaten nu in steeds groteren getale naar duitssprekend Zwitserland mét de families, en die willen een echt vakantieprogramma: bergen, bossen, meren en gletsjers. De compleet in het zwart gehulde vrouwen laten alleen hun ogen zichtbaar - 'Frauen mit Burka' noemen de Zwitsers hen, 'fälschlicherweise' zegt de schrijver - en hebben in de hotels, waar zij soms tot veertig kamers voor langere tijd betrekken, faciliteiten voor hun 'muslimischen Regeln' bedongen, bij het eten, of in het zwembad, zodat zij ook zonder 'Burkini' kunnen zwemmen.
Wat vinden de Zwitsers daarvan? Hoteldirecteurs zijn zeer tevreden, ook al worden zij soms als 'onderdanen' behandeld: 'Eine Horde Schweizer auf Mallorca ist aber mindestens so peinlich'.
Het gewone Interlakenvolk zegt voorzichtig 'Ein bischen viele Schwarze hat es schon', maar 20 jaar geleden 'hat es auch geheissen, es gebe viele Schlitzaugen.' En aan de Japanners zijn we nu ook gewoon, toch? Niemand in Interlaken zal zo'n rijke bron van inkomsten iets in de weg leggen.

Er zijn stemmen opgegaan in Zwitserland om het dragen van de gezichtssluier te verbieden, maar de Bundesrat heeft dit onontvankelijk verklaard. Blijkbaar gelden de Zwitserse Vermummungsverbote niet als het om godsdienst gaat. Commentaar van de ondervoorzitster van de SP-Frauen: 'Natuurlijk is het spijtig dat vrouwen er zo bij moeten lopen. Maar wij zijn een tolerant en open land'.

Tolerant is m.i. niet het juiste woord.

Het |hoofddoekencircus|

Een openluchtballet op de dijk in Blankenberge? De Return of the mummies? Het hangt ervan af met welke ogen je ernaar kijkt. De nieuwe term hoofddoekencircus is door de uitvinder ervan wel in andere zin bedoeld.

Advocaat Walter Van Steenbrugge, die, zoals eerder gebleken is, een zaak vakkundig kan pleiten en winnen, ziet nog maar pas zijn moeite beloond in de zaak van enkele sikh-jongens en hun hoofddeksel: zij mogen van de rechter het ding dragen als ze in school zijn, ondanks verbod van het schoolreglement. (Een bericht in De Standaard van vandaag.) Dat verbod zou de vier jonge sikhs in hun godsdienstvrijheid beperken. Dat mag alleen als aan drie voorwaarden is voldaan volgens de mensenrechten en de Europese wetgeving. Wat hier niet het geval is. So far so good.

Volgens dezelfde advocaat kan de uitspraak een precedent zijn: "Als een rechter hetzelfde principe zou toepassen op het hoofddoekenverbod voor de Antwerpse en Gentse loketbedienden, dan zou ook daar het hoofddoekenverbod het tegen de mensenrechten moeten afleggen. - Zo komt er hopelijk een einde aan het hoofddoekencircus." Het circus in de Vlaamse gemeenteraden. De terminologie laat er geen twijfel over bestaan wat Van Steenbrugges standpunt is: het is daar een juridisch zootje.

Doorredenerend binnen mijn tunnelvisie van leraar stel ik mij, met weinig enthousiasme, een algemene toepassing van zo'n uitspraak van het gerecht meer in het bijzonder binnen het onderwijs voor. Godsdienstvrijheid is godsdienstvrijheid: dan geldt ook voor alle mohammedaansen dat die niet beperkt mag worden. Want een hoofddoek op school is hetzelfde als een tulband op school (of een keppel). Iets godsdienstigs. (Een jongen die zich bij ons kwam inschrijven kreeg te horen dat op de eerste dag van het schooljaar wel die knaloranje pieken in de vorm van een hanenkam op zijn hoofd verdwenen moesten zijn, want dat hij het anders maar ergens anders moest gaan zoeken. Op de eerste dag groeide er op zijn hoofd nog slechts een plat matje met een vage streep oranje. Punkers zijn blijkbaar soepel in die dingen. Geen advocaat gezien.)

De wet en de advocaat opereren binnen een ideale maatschappij, waarin het onzijdig wezen |burger| recht heeft op godsdienstvrijheid. Over wat zo'n individu zoal onder godsdienst verstaat valt niet te argumenteren. Dat is zijn vrijheid. De vraag is wanneer iets een godsdienst is. Maar zodra ik een godsdienst kan laten erkennen waarin het dragen van knaloranje hanenkammen essentieel is zal ik Van Steenbrugge achter mij weten.

Als ik met mijn ogen naar heel dat zaakje kijk zie ik iets helemaal anders: de school begint waar Van Steenbrugge ophoudt. Zijn |burgers| zijn hier gewoon jongens en meisjes. En waar |godsdienst| voor hem een absoluut begrip is, is dat in de echte wereld, tenminste voor het hoofddoekmeisje, een troebele toestand.

Een meisje van vijf met een hoofddoek om voelt zich goed omdat pappie en mammie dat goed vinden. Een meisje van tien is ongelukkig omdat de klasgenootjes niet van die hoofddoek moeten hebben. Een meisje van vijftien met een hoofddoek om wil eens lekker flink duidelijk maken aan al die zakken op school met hun schoolreglement dat zij en alleen zij beslist of zij een hoofddoek wil dragen. Maar misschien wil zij gewoon geen ergernis met de niet-hoofddoekdragende mannelijke geloofsgenoten. Of zij laat de hoofddoek uit op school en doet hem pas weer op als de bus haar wijk inrijdt. Dan roepen ze tenminste geen 'hoer!' naar haar. Een echt hoofddoekencircus. Een algemeen verbod op het verbieden ontneemt mohammedaanse meisjes ook die kans om op school van de hoofddoek af te geraken.

Niet Van Steenbrugges bevoegdheid, die houdt zich bezig met |mensenrechten|, de details zijn voor het onderwijzend personeel, mét inachtneming van de rechterlijke uitspraak natuurlijk.

Tja, hoe godsdienstig en essentieel is zo'n hoofddeksel? Bij de Sikhs gaat het om een expliciet godsdienstig reglement. Maar de mohammedaanse hoofddoek is helemaal geen punt van geloof, zoals herhaaldelijk geargumenteerd is. Het feit dat een man het ding niet draagt, en een vrouw wel, maakt het tot een seksueel symbool. Eén ding is zeker: waar de hoofddoek verplicht is worden de |mensenrechten| van de vrouwen geschonden. Hoe meer haar en huid zij moeten bedekken, hoe erger de vernedering, mishandeling, opsluiting, vrouwenhandel.

De hoofddoek is vooral een hatelijk symbool van vrouwendiscriminatie en moet daarom alleen al afgekeurd en geweerd worden uit de scholen, als een positieve opvoedingsdaad (voor mij geen contradictio in terminis). Sommige 'feministen' en mondige mohammedaanse vrouwen noemen het dragen van een hoofddoek een positieve en vrije keuze en een teken van emancipatie. Ik noem het een natrap voor die miljoenen dagelijks vernederde vrouwen. De hoofddoek afleggen is een daad van solidariteit.

Een lingua franca

Een tweetal jaren geleden figureerde op televisie een oudleerlinge van mij, cool en niet gehinderd door bescheidenheid, in een show die bevolkt werd door b-vee. Op stilettohakjes, met zwaaiend kontje met wat textiel errond, de mensen interviewend in een taaltje dat mijn oren naar binnen deed krullen. Ze had het over 'ferme madammen', over 'wa' en 'da', kortom ze communiceerde in de chat- en bv-speak waarmee hip Vlaanderen zich wenst te onderscheiden van de hopeloos achterlijke boertjes in de provincie. Per toeval was ik een boertje dat wist dat zij in een parallel bestaan in behoorlijk Nederlands uiterst zinnige praat kan verkopen. En nu ook weet dat je dat niet kunt te gelde maken in tv- en bv-land. Dààr moet je jezelf verkopen met groupiegebrabbel. Met volle inzet, zodat de amusementsbonzen geloven dat je écht bent.

Een nogal oppervlakkig interview met Joop van der Horst, hoogleraar Historische taalkunde in Leuven en auteur van een Het einde van de standaardtaal, omschrijft het fenomeen: 'Er zijn vandaag meerdere Nederlandsen'. Vandaag? Ik heb het nooit anders geweten. Maar iedereen wist dat er een Nederlandse lingua franca bestond waarmee je op gelijke basis met iedereen binnen de Nederlandsen kon communiceren. Voor bijna niemand was die taal 'eigen' of 'vertrouwd', maar wel een nuttig vehikel én referentiepunt als je een voet buiten de parochie zette.

Wat vandaag vreemd genoeg gebeurt is dat deze lingua franca het voorwerp is van verkettering in de letterlijke betekenis van het woord. Dat deze taal spreken of propageren je - in Vlaanderen - als ketter bestempelt. Een adequate beschrijving hiervan stond in een lezersbrief in De Standaard (in een antwoord op Tom Naegels):

Ja, wat dat taalgebruik betreft: 'Waar is de tijd dat er op de BRT het programma liep 'Hier spreekt men Nederlands'? In vele programma's en in vele soaps lijkt het er nu op dat de sprekers/acteurs hun uiterste best doen om zeker geen Algemeen Nederlands te spreken. Schrik misschien om door 'weldenkend, zeker niet Vlaamsgezind, politiek vrijzinnig links' ervan verdacht te worden een flamingant of een Vlaams-nationalist te zijn? (Grapje) Wat natuurlijk niet wegneemt dat je gelijk hebt: wie het Nederlands wil verdedigen, maakt liefst helemaal geen fouten.

Martin Luther Naegels had o.a. geschreven :'Ik droom van een Nederlands dat mensen optilt, niet neermept. En als het even kan, droom ik ervan uitgescholden te worden door mensen aan wie ik de dt-regel niet meer hoef uit te leggen. (-) Ik had een droom, ik zag een België zonder internetfora'.
Ik dacht ook even dat ik droomde, maar het is echt waar: hier komt een bv uit de kast die op de bres durft te staan voor het gebruik van correct Nederlands.

Die dt-regel zal, tesamen met talloze andere taalregels, onze Kwaliteitskrant een worst wezen (zoals wij dagelijks kunnen constateren), in schrille tegenstelling tot het NRC-Handelsblad (14/6). Dat schrijft in een reactie op een lezersbrief ('... 7 juni vond ik op de voorpagina in een artikel van twee van uw redacteuren een grove werkwoordspelfout van basisschoolniveau (ik vindt)'):

Ook op de redactie is de d/t-fout van afgelopen zaterdag hard aangekomen. Het desbetreffende citaat is door verschillende redacteuren tegengelezen en helaas heeft niemand de verschrijving opgemerkt. De fout was des te erger, omdat het artikel op de voorpagina stond. (-) We blijven ons inspannen om dergelijke taalfouten te vermijden. Dat het aantal fouten zou zijn gestegen het afgelopen jaar is niet onze indruk en zeker niet het gevolg van herprioritering. Het voorkómen van taalfouten vinden we van groot belang. Want taal is ons gereedschap dat we goed moeten onderhouden. Bovendien rijst al gauw de verdenking dat achter een taalfout een denkfout schuilgaat.

Een krant die zijn taal én zijn lezers au sérieux neemt.
Laten we hiernaast een uitspraak zetten van bovengenoemde professor. Op de (prangende) vraag: 'Wat is de functie van de krant in de taalevolutie?' kreeg DS het antwoord: 'Moderne kranten zijn veel beter geschreven dan die van pakweg vijftig jaar geleden. De grootste zorg van het moderne schrijven, is niet meer de standaardtaal, wel de lezersgerichtheid.'
Een doordenkertje. Standaardlezers zijn slechte spellers, dus spellen wij slecht. Standaardlezers spreken verkavelingsVlaams, dus schrijven wij verkavelingsVlaams. Én die krant promoten op de scholen, mensen.

Voor de televisie heeft de professor de simpele oplossing van de ondertiteling (in, vermoed ik dan toch weer, 'een' standaard Nederlands?).
Het is al uitgeprobeerd tijdens de apotheose van de Canvascollectie: netjes ondertiteling bij een Vietnamese (?) kunstenares, die perfect verstaanbaar Nederlands sprak. Totaal geen ondertiteling bij Anne-Mie Van Kerckhoven, die in een plat en grof Antwerps een voor de meesten onverstaanbare uitleg presteerde. Aan-elkaar-prater Marcel Van Thilt vond het ook niet nodig deze tekst in het kort even samen te vatten voor de doorsnee Vlaming. Zoals men bijv. op de radio wel doet als een interview in pakweg het Engels gebeurt.
Maar Jan De Cock (een grote naam in de kunstproductie) vatte het eigenlijk goed samen: Hier, op het gebeuren van de Canvascollectie, zijn voor het merendeel Antwerpenaars te vinden. Juist. De Vlaamse Radio en Televisie vertalen/ondertitelen nooit het Antwerps: dat is toch de taal die iedereen hier spreekt en verstaat? De rest verstaan zij niet: ondertitelen dus.

Toekomstvisie. Als, àls VRT en consoorten een nieuw (van Vlaamse smet vrij) Nederlands met succes kunnen promoten (even raden hoe dat dan zal klinken) zal dat een schizofrene instorting van het schoolbestel teweegbrengen. Dat provinciale instituut met boerenverstand heeft een eenheidstaal nodig om te kunnen functioneren. Dringend bv's gevraagd dus om deze moderne taal in kaart te brengen en door te geven aan de nieuwe generatie.

Uitspraak van bovengenoemde prof: "Nu de standaardtaal verdwijnt, zal automatisch ook het onderwijs veranderen". Nogal kort door de bocht, zeker dat 'automatisch'; ik had het graag wat preciezer. En anders houd ik het liever bij de alom vertrouwde oude situatie. (Is het rampzalige VSO-experiment nu al vergeten?)

Helaas, de flandertongue charm noch Harry Potter bestaan echt. We zullen moeite moeten blijven doen voor onze lingua franca.

------------------
17/06
Vandaag mag Van der Horst zijn boek promoten in DS. Veel meer dan in het hierboven aangehaalde interview staat er niet in. Het biedt wel een potentieel lucratieve boekenbeursmix: een professor (autoriteit!), het aantasten van een heilig huisje (standaardtaal is aftands Renaissancevehikel), progressieve aftakeling (scheuren, barsten, instorting), onzekere toekomst (immense veranderingen). VdH wijst erop dat hij slechts 'feiten op een rij zet', en dat zijn persoonlijke mening er helemaal niet toe doet. Trouwens, zegt hij, je hebt nog nauwelijks zicht op die 'nieuwe' taalcultuur. Een bona fide academicus onthoudt zich dan van ijdele speculaties, zou je denken. Ik laat handige verkoper Van der Horst graag zelf aan het woord: 'Is dit erg? Daarover zullen de meningen wel verschillen. Het gaat in ieder geval niet om mijn persoonlijke mening. Die is van geen belang. In mijn boek zet ik alleen een groot aantal feiten op een rij; veelal bekende feiten, maar tot nu toe heeft niemand ze zo op een rij gezet. Die rij is, dunkt me, spectaculair. Sommigen zullen zeggen: verontrustend, alarmerend; anderen: hoopgevend, bevrijdend.
Maar hoe men ook reageert: de gevolgen zullen immens zijn, voor ons onderwijs, voor de spelling, voor ons lezen en schrijven. En we zullen moeten wennen aan een leven zonder standaardtaal'.

Ad hominem

Kind zijn is niet gemakkelijk. Je hebt heel veel te leren en vooral ook af te leren. Bijvoorbeeld iemand uitschelden omdat hij 'anders' is. Rooie rooie roste, wat moet je kosten, één frank en een half, dat is nog teveel voor zo'n rost kalf. Heb als kind dan maar eens rood haar: voor de rest van je leven weet je dat de wereld geen vriendelijke plaats is. Of moet je brillen: brillenjood. Of durf je iets niet: bangeschijter. In de grotemensenwereld noemen ze dat opmerkingen ad hominem.

Een ruim gedocumenteerd fenomeen is dat van de kleine kinderen die kleine mensen worden. Het minderwaardigheidscomplex dat deze mensen meekrijgen door de denigrerende opmerkingen uit hun jeugd kan voor een overheersende geldingsdrang en heerszucht zorgen, een leven lang. Een Napoleon, een Siegfried Bracke, hebben ongetwijfeld hun deel gehad.

Langzamerhand leer je als kind dit niet meer te doen. Je leert je fatsoen te houden en correct te zijn. Je begint m.a.w. de cognitieve niveaus kennis, begrip, toepassing te beheersen. En te beantwoorden aan de juiste affectieve doelstelling: verdraagzaamheid. Het zijn de attitudes waarmee je een bloeiende en vriendelijke samenleving duurzaam in stand kunt houden. Iedereen kan daar achter staan. Je leert het op school en je hoort die boodschap geregeld op allerlei antiracismemanifestaties waar iedereen voor verdraagzaamheid is. Het zijn meestal muzische gebeurtenissen. Waar bijvoorbeeld een Tom Lanoye optreedt.

Waardoor echt wel iedereen weet dat Tom Lanoye vóór verdraagzaamheid is en tégen racisme: je kunt iemand niet voil zjanet of kutmarokkaan noemen, en die overtuiging draagt hij met luider stemme uit.

Ik was dan ook even verrast toen mij zijn uitspraak in de Humo van 3 juni onder ogen kwam: "'t Is dat De Wever (nl. Bart, de politicus) graag naar Oostenrijk gaat en houdt van stevige uitspraken. Ik zou het anders niet durven zeggen: 'Fritzl misbruikte zijn gezin tenminste in de kelder. De Wever doet het open en bloot'."

Mag het dan weer wel? Iemand uitschelden, bijvoorbeeld voor pervert, erger dan die gruwelijke misdadiger uit Oostenrijk? Lanoye heeft zo'n moreel hoogstaande reputatie, dat ik het moet geloven. Het enige wat je wel even moet doen is jezelf verdraagzaam en antiracistisch verklaren, en dan banzai: gooien maar met die modder, ad hominem, of nog beter, ad geïnsinueerde hominem.

Onlangs kwam ik Lanoye tegen op straat, in den lijve, aan het hoofd van een gezelschap.
Wat een onderdeurtje. Geen wonder dat dat zo'n schreeuwlelijk geworden is.

Parkinson's Law: de Klassevariant

Het Klasseconglomeraat heeft weer van zich laten horen. Met de regelmaat van de klok, de laatste jaren, kregen de media steeds de primeur van de inhoud van het tijdschrift Klasse een week vóór de lerarendoelgroep (juist, waarom niet op hetzelfde moment?), maar nu is een volgende fase van opdringerigheid ingezet.

Het Ego van Klasse (niet te verwarren met het Hart van Klasse, dat schijnt ook te bestaan) hoofdredacteur Leo Bormans heeft zichzelf vorige week op 29 april ook als als denker geprofileerd. Over oorzaak-gevolg. Het post hoc propter hoc.

Intussen hebben we de kinderen van de straat geplukt en voor een computer gezet. Daardoor is nu de school het enige sociale oefenterrein geworden.

Deze en andere maatschappijkritische bedenkingen van het Klasseconglomeraat hebben de laatste week enig - ongetwijfeld Egostrelend - heen-en-weergeschrijf veroorzaakt in de kranten. In dit verband lijkt het nuttig een en ander op een rijtje te zetten en het publiek in deze materie voor te lichten. Bovenstaand citaat heeft namelijk alles te maken met het Parkinsoneffect.

Parkinson

Er zijn eigenlijk twee wetten van Parkinson. Maar de eerste is het uithangbord. Professor Cyril Northcote Parkinson merkte dat een bepaalde taak in de ambtenarij steeds de volle beschikbare tijd in beslag nam, ook als het aantal uitvoerders, en dus de arbeidstijd, groter werd. Het werkt zo: 'Alfred is een hardwerkende ambtenaar, die na enige jaren toe is aan verandering. Hij kan op zoek gaan naar een nieuwe baan, maar dat levert hem weinig zekerheden op. Hij kan zijn baas vragen om een nieuwe collega, maar dan haalt hij een ‘concurrent’ binnen, die misschien wel twee keer zo hard werkt als hijzelf. De beste optie voor Alfred is zijn baas te vragen om twee jonge medewerkers, die hij vervolgens kan aansturen en controleren. Zijn baas stemt in, want hoe meer medewerkers er op de afdeling werken, hoe belangrijker zijn eigen positie is. Uiteindelijk doen zeven medewerkers het werk dat Alfred oorspronkelijk alleen deed. (Trouw)'
De tweede wet stelt dat het beschikbare geld voor dit werk altijd wordt opgemaakt, ook als het budget voor hetzelfde werk ruimer wordt. Een elkaar aanvullend paar, zoals in de volgende case duidelijk wordt.

Surfen over de fractals

We nemen het 'tijdschrift' Klasse onder de loep. En meer bepaald de colofon. Rond 1990 was Klasse een simpel tijdschrift voor leraren waar je je op kon abonneren tegen een gangbare prijs. Een paar jaar later kreeg iedere leraar het gratis in de bus. Een oplage van een kleine 200.000 exemplaren. Hadden ze bij Klasse een schatrijke weldoener gevonden? Had Bormans een goudader ontdekt? Inderdaad, en wàt voor een. Een voor 100% betrouwbare, solide, solvabele en quasi onuitputtelijke bron van fondsen: de Vlaamse belastingbetaler.

En geen vermoeiende strijd om de gunst van de lezer, zoals een reguliere krant dag in dag uit moet leveren. Want de 'baas', het Ministerie van Onderwijs, zorgde voor de nodige adreslijsten én de fondsen.
Het werkt zo: er is een minister, een job met veel verloop, maar nuttig omdat hij binnen de regering het onderwijsbudget bevecht. Leek als hij is verlaat hij zich voor de berekening van dit budget op de vaste onderwijsbazen. Die onderzoeken bij hun ondergeschikten hoeveel er gefinancierd moet worden. Ook vindingrijke Alfred, sorry, Leo heeft telkens een paar posten die ingevuld moeten worden, altijd iets nieuws, maar uiterst noodzakelijk voor het onderwijs. Daar kan een minister toch niet tegen zijn?
Aan de leraar, het oorspronkelijke alibi om een krantje op te zetten, wordt niet gevraagd of hij dit alles wel nodig vindt.

Escalatie, of uitkristallisering, of fractalvorming, of woekering of hoe je het noemen wilt: hier is een perfecte Parkinsoncase. Beste lezer, zoek, met het prille begin van Klasse in gedachten, in de colofon het woord Bormans eens op en scroll wat verder (en verder) (en verder). We zien adjuncten van adjuncten en onderafdelingen bij onderafdelingen, met als top dog: Leo. Dit wordt door ons betaald. Wordt/is deze tumor ter goedkeuring voorgelegd aan onze volksvertegenwoordigers?

De Klassevariant

Sommigen vinden heel dat Klassegedoe wel goed. In de eerste plaats die van Klasse zelf:

De autonome redactie slaagt er zo in om de verschillende doelgroepen te informeren, hun betrokkenheid te vergroten en de dialoog over en in het onderwijs aan te zwengelen. Uiteindelijk moet dit leiden tot meer en betere participatie, een hoger welbevinden, actief burgerschap en betere preventie van probleemgedrag. Aangezien de publicaties een bijna honderd procent bereik hebben, zijn ze het medium bij uitstek om op een gerichte manier de specifieke onderwijsdoelgroepen te bereiken.

Het hoge kanselgehalte van de uitspraak illustreert al één aspect van de Variant. Ging het voor Parkinson bij zijn onderzoek op het Britse ministerie van koloniën steeds om hetzelfde werk, hier lijkt het of we steeds met andere taken te maken hebben: informatie, animatie, wereldverbetering, preventie...
De oorspronkelijke activiteit van het Klassetijdschrift strekt zich nu blijkbaar niet meer uit tot leraren, maar ook tot ouders, kinderen, het grote publiek, met inbegrip van het maken van filmpjes voor Youtube. (Of hoe interpreteren we nu Bormans' uitspraak: "Intussen hebben we de kinderen van de straat geplukt en voor een computer gezet. De school is het enige sociale oefenterrein geworden.")

En wij maar blijven denken dat we met het Ministerie van Onderwijs te doen hebben en niet het Ministerie van Sociale Zaken.
Een mooie invulling van de Tweede Wet is het wel, met dank aan de dienstdoende minister voor zijn overtuigingskracht in de budgetronde.

Eén woord is u misschien even ontgaan. Autonoom. Ingewijden weten dat dit woord slaat op één van de meest gekoesterde verworvenheden van 'Klasse'.
Bij de opstart van het tijdschrift heeft men bij het Ministerie van Onderwijs nagedacht. 'Wat als men ons verwijt dat wij ons willen moeien met de pedagogische autonomie van de onderwijsnetten?*Dat wij onze ideeën aan al de leraren willen opdringen? Nee, wij zullen duidelijk maken dat wij geen inspraak hebben in het tijdschrift, dat m.a.w. de redactie compleet autonoom functioneert.' Wat geschiedde.
En zo lijkt Klasse een prachtige variant van de Eerste Wet: de omschrijving en invulling van het werk dat door de baas opgedragen wordt aan de werknemer gebeurt door de werknemer en als de werknemer vindt dat hij meer tijd nodig heeft kan de baas enkel ja knikken want hij mag zich inhoudelijk niet bemoeien met het werk.

Of hebben we te doen met een Complot?
Zou het kunnen dat de onderwijsinspectie toch een vinger in de pap heeft, en dat al dat autonomiegedoe een rookgordijn is? Dat de ministeriebonzen hun doctrine gewoon soepeltjes school en huiskamer binnen willen laten sijpelen?
Wat zou het meest plausibel zijn: 'denker' Bormans als autonoom heerser of de marionettentouwtjes van de onderwijsinspectie?

Klasse duldt, in consequente Parkinsonstijl, dan ook geen concurrent naast zich die misschien slimmer zou kunnen blijken. Afwijkende meningen worden doodgezwegen in het 'informatieve' tijdschrift, zoals bijvoorbeeld die van Marc Hullebus, met zijn O-ZON-beweging. En op grote schaal doodzwijgen kunnen ze (1,200.000 lezers per maand beweren ze). Met een macchiavellistische achteloosheid zeggen ze het zelf:"Aangezien de publicaties een bijna honderd procent bereik hebben, zijn ze het medium bij uitstek om op een gerichte manier de specifieke onderwijsdoelgroepen te bereiken."

Kun je nagaan.

(Klasse, The Sequel: bijv. Leer Autorijden Met Klasse. Graag verdere suggesties, het is altijd leuker als je zelf een bestemming kunt geven aan je belastinggeld. Krijgen doen ze het toch.)

*Dat is de onderwijsinspectie bij wet verboden.

Take five

Het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten van Antwerpen heeft de lijst van de 5 Vlaamse genomineerden voor de Museumprijs niet gehaald. Dat van Gent wel, en dat is meer dan verdiend, na die fantastische renovatie. Maar er is nog een kans dat Antwerpen de publieksprijs in de wacht sleept. Vandaag 21 april is de laatste dag dat iedereen kan stemmen voor zijn favoriete museum. Het publiek heeft vaak andere voorkeuren dan de 'officials'. En Antwerpen heeft duidelijk ook heel wat troeven uit te spelen. Openbaar Kunstbezit (de initiatiefnemer van de Museumprijs) heeft daar misschien niet zo'n oog voor, maar u kunt de Activiteiten van het Museum, als die in uw smaak vallen, belonen met de Publieksprijs. Stemmen dan!

Onder journalisten

(-) ik heb begrepen dat het tegenwoordig belangrijker is om een bericht als eerste te brengen dan om een bericht correct te brengen. Dus zetten we 't eerst in een boek, dan op de voorpagina van de krant om het boek te promoten en als we nog even tijd hebben, bellen we wel eens om te zien of het klopt.

Nooit gedacht dat ik nog eens een bericht zou beginnen met een uitspraak van haaibaai De Aguirre. In haar ingezonden brief in De Standaard, waarin zij, compleet met chemo en schaars hoofdhaar, maar niét van haar melk af, het over haar fout geciteerde zelf heeft, bliksemt ze het journalistiek onethisch ongedierte van de DS-Wetstraatredactie hun onprofessioneel hol in. Jezelf als kankerpatiënt profileren in een niet-kanker-context lijkt mij journalistiek ook niet van het beste niveau (eerder iets in de orde van de tang en het varken) maar dit Onder journalisten (met dank aan W.F.) schurkt wel gezellig aan bij het artikeltje van chief-of-Wetstraat Brinckman op de pagina ernaast.

De met trots aangekondigde face-lift van kwaliteitskrant lijkt afgerond. Het kwaliteitsvel lijkt definitief afgeworpen. Het begon met (wanneer ook al weer ?) het verbannen van het AVV-VVK. Dan het tabloidformaat. De infantilisering van de politieke berichtgeving. De agressief schreeuwerige voorpagina's. Tot, tenslotte, de uitgeverij en het slijten van publicaties met 'wat wij toch wel goed van onszelf vinden'.

Brinckman heeft zich voor de gelegenheid een culturele fond-de-teint aangemeten. Volgens het postmoderne levensgevoel begint de geschiedenis met onszelf. 'Onszelf'? 'Mijzelf' is, postmodern gesproken, correcter. Wat Brinckman als geschiedenis ervaart is oneindig anders dan wat andere postmodernen, ieder in hun eigen ruimte, percipiëren in ditzelfde tijdsgewricht. 'De waarheid is niet te vatten', verklaart BB verder. Hoe waar. De waarheid in deze hard core journalistieke publicatie* is inderdaad niet te vatten, niet te grijpen, niet concreet te materialiseren. Is er niet.

Geschiedenis is subjectief. De waarheid ontglipt ons. Waarom dan publiceren?
Het antwoord van een journalist van het door Phara gewraakte allooi is natuurlijk: 'Waarom niet?'

Geschiedenis. Vroeger begon die als alle levende getuigen verdwenen waren. Neem 100 jaar. Een postmodern ziet dat anders. Zijn al die maanden in het kanteljaar 2007 niet lang genoeg? Eind augustus 2007 begon de Wetstraat-redactie van De Standaard met een reconstructie van dit historische tijdvak. Blaaskaken.
Getuigen. De meesten leven nog, wat een voordeel. Uit haast 100 uur aan interviews distilleerden we een tiendelige reeks die in februari 2008 heel wat stof deed opwaaien. (-) De informatie werd verwerkt in een zogeheten masterfile, een vuistdikke goudmijn waaruit iedereen putte om de diverse hoofdstukken uit te schrijven. Of hoe geschiedvervalsing in zijn werk gaat: wij stellen de vragen, wij tikken de antwoorden in, wij 'putten' uit elkaars verwerkte informatie. Zo hebben we tegelijk onze geschreven bronnen gecreëerd.
Getuigen. Dat onbetrouwbaar volkje geven we nog even een trap na: heel wat mensen 'braken zich het hoofd over het waarom van al die loslippigheid'. Het is niet onze taak om te speculeren over de beweegredenen waarom niemand weigerde aan het project mee te werken.

Kunnen wij als historisch geïnteresseerde lezer nu even weten wie die getuigen zijn, die de stof aangedragen hebben voor dit geschiedkundig 'project'? Ho, wat durf ik nu te vragen? Een journalist moet zijn bronnen beschermen. Natuurlijk mogen wij dat niet weten. Allez, vooruit, misschien een klein tipje van de sluier oplichten:
- de diverse smaakmakers van de onderhandelingen
- Atoma-schriftjes en andere notitieboekjes
- diverse politici
- diverse hoofdpersonages

Normaal gezien, beste lezer, zou ik u afraden ook maar iets van Brinckman te lezen. Nu raad ik u dit artikel aan. Om beter de schrijfkwaliteit van de hoofdauteur van deze historische reconstructie in te kunnen schatten. Als u geen tijd hebt misschien even dit: 'Ook zonder het fiat van Uitgeverij Lannoo, de hoofdredactie en vooral zonder dat de overige leden van de Wetstraatredactie - (-) - een tandje bijstaken, zou het boek nooit zo snel zijn afgeraakt.'

* 'De zestien is voor u.'